Menings

LitNet se ruimte vir onderhoude, essays, seminare en rubrieke wat toonaangewende menings uitspreek.
LitNet's space for interviews, essays, seminars and columns that express groundbreaking opinions.

Brief en repliek: Beeldvorming van (Suid-) Afrikaanse digters in die Lae Lande

Alwyn Roux, Yves T'Sjoen LitNet25-skrywersberaad 2025-11-27

Roux se lesingnotas het die vorm van ’n reeks briewe tussen hom en Yves T’Sjoen aangeneem. Roux sou vrae en probleme opper. T’Sjoen sou daarop antwoord. In hierdie lesing, gelewer tydens die Etienne van Heerden Veldsoirée, belig Roux die gesprekke wat tussen hom, T’Sjoen, hulle studente en ’n aantal deelnemende digters gevoer is.

Die Johann Rossouw-gespreksreeks: oor verdiepende samewerking in die Afrikaanse wêreld – gedagtes na aanleiding van Kaapse Forum se derde Hoeriekwaggo-beraad

Johann Rossouw Seminare en essays 2025-11-27

"Daar kan sekerlik talle redes vir hierdie groeiende onderlinge begrip uitgewys word, waarvan onder meer die volgende: die moeite wat die Afrikaanse media doen om die wel en wee van alle Afrikaanstaliges te belig; die rol wat die kunste speel om onderlinge begrip en versoening aan te help; inisiatiewe vir bemagtiging onder bruin Afrikaanstaliges deur tradisioneel oorwegend wit instansies soos AfriForum, Solidariteit en die Dagbreek-trust; en die tallose gesprekke en inisiatiewe oor die afgelope twee dekades en meer onder die vaandel van die ATR en die Afrikaanse Taalmonument."

Die Lasarus-effek: DF Malherbe (1881–1969)

Jannie Pretorius Visueel 2025-11-26

"Daniël François Malherbe was ’n kolos in die Tweede Afrikaanse Taalbeweging. Hy is in 1881 gebore en was as skoolseun al geesdriftig oor Afrikaans, en het toe reeds ’n taalkongres in die Paarl bygewoon. Hy was ook tydgenoot van Totius en AG Visser en hulle het saam gretig vir die poskar gewag om Di Patriot en Ons Klyntji te ontvang."

Die Lasarus-effek: Anna M Louw (1912–2003)

Jannie Pretorius Visueel 2025-11-26

"Anna M Louw is een van Afrikaans se belangrikste prosaïste, ’n 'eenloper' wat geweier het om deel van enige literêre beweging te wees."

Nuwe digitale argief maak kultuurerfenis toeganklik vir almal

Maryke Roberts Menings 2025-11-26

 "Ons wil die grootste digitale argief van Afrikaanse materiaal skep, vir die toekoms bewaar en dit beskikbaar stel vir navorsing, kreatiewe projekte en nuuskieriges. ... Dit sluit in die nuusmedia, uitvoerende kunste, beeldende kunste, televisie- en filmmateriaal, familiestambome, kerkgeskiedenis en landbou." Maandagaand is die bekendstelling van Nuuseum – ’n aanlyn platform sonder winsbejag wat voortdurend bygewerk sal word – op Stellenbosch bekend gestel. Maryke Roberts lewer verslag.

Elders gesien: ’n nuwe gedrukte Afrikaanse koerant in die Noorde

Francois Bekker Menings 2025-11-26

"Barnard Beukman se visie en waagmoed verdien erkenning. Dit gaan nie maklik wees nie. Daar is egter ’n enorme leemte wat gevul kan word. So ja, die potensiaal is daar."

Universiteit of ambag vir skoolverlaters? ’n Onderhoud met Sonja Squires

Naomi Meyer, Sonja Squires SA Skoleseminaar | Schools Seminar 2025-11-26

"Die stigma aan alles wat nie universiteitsgebore is nie, moet ons afskud. Die wêreld is veel groter as akademie. ... Suid-Afrika het ’n tekort van meer as 10 000 ambagspersone en wêreldwyd sit groot lande ook met soortgelyke tekorte – die wêreld is eintlik jou oester as jy in ’n ambag wil kwalifiseer, en boonop kan jy ’n kans kry om oorsee te reis."

Elders gesien: Indrukke van die Afri-Saam-projek

Larry Varrie Menings 2025-11-25

"Ek loop weg met meer hoop. Meer fokus. Meer werk om te doen. Hierdie gesprek gaan aan. En ek is deel van waar Suid-Afrika sy volgende fase begin."

Persverklaring: Freek Robinson tree finaal uit die aktiewe joernalistiek

LitNet Menings 2025-11-24

In die besonder wil hy dankie sê aan derduisende kykers, luisteraars en lesers vir dekades se ondersteuning en bereidwilligheid om hul stories met hom te deel. Selfs nou nog sal mense hom voorkeer om te groet en praatjies te maak.

Wat sê Bettina? Hoe beïnvloed Steenhuisen se persoonlike finansies die DA?

Bettina Wyngaard Rubrieke 2025-11-24

"Daar is geen bewyse dat Steenhuisen korrupsie gepleeg het nie, maar die bestuur van sy persoonlike finansies laat vraagtekens ontstaan oor sy bestuur van die party."

AI podcast | KI-kortluister: "Rooibostee, awê en oepsies"

Menán van Heerden Kunsmatige intelligensie | Artificial intelligence 2025-11-24

Listen to a concise overview of Afrikaans content presented in the form of a podcast-style discussion by (American) AI hosts. | Luister na ’n baie kort oorsig van Afrikaanse inhoud in die vorm van ’n podsendinggesprek deur Amerikaanse KI-aanbieders. 

Die Johann Rossouw-gespreksreeks: Trump, die Weste en "die res van die wêreld"

Johann Rossouw Seminare en essays 2025-11-24

"Ons staan slegs aan die begin van die katastrofe. Ons nader ’n kantelpunt waarna die uiteindelike gevolge van die nederlaag sal ontvou."

Méér as feestale: denkarbeid in ons moedertale

Hercules Boshoff Universiteitseminaar | University Seminar 2025-11-24

"Die troos wat gegee word dat Afrikaans gedy omdat daar feeste gereël word en letterkunde bestaan, is nie goed genoeg nie, en getuig voorts van ’n verkleutering van moedertale as bron van nostalgie en vermaak, verbruikersitems, en as naelstring wat geknip word sodra die vakansie verby is en die universiteit weer voortgaan met Engels, die taal van die kop (capitas), die taal van die kapitaal."

Elders gesien: Diverse menings is positief eerder as negatief

Wannie Carstens Menings 2025-11-22

"Alles oor identiteit. Laat ons die spreekwoordelike 'olifant in die vertrek' in die oë kyk en dit konkreet hanteer."

Persverklaring: Afrikaanssprekendes trek saam vir ’n oop gesprek oor "kwessies in die kryt" en "twisgeskrifte"

LitNet Menings 2025-11-21

Rolspelers uit Afrikaanssprekende gemeenskappe kom hierdie naweek byeen om gesprek te voer oor onderlinge struwelinge wat deur hedendaagse kwessies veroorsaak word. Dit sluit in die Afrikaner-verklaring van voor die Mei 2024-verkiesing, Afrikaans Amptelik 100-veldtog tot die meer onlangse '"Nie in ons naam nie"-brief.

Franklin Abraham Sonn (1939–2025)

Hein Willemse In memoriam 2025-11-20

"In die Suid-Afrikaanse kulturele en politieke lewe het ’n groot man sy finale buiging gemaak."

Frederik van Zyl Slabbert (1940–2010) en die kwessie van Afrikaneridentiteit

Albert Grundlingh LitNet25-skrywersberaad 2025-11-20

"Hy het besef dat Afrikaans, as gevolg van apartheid, aansienlike politieke bagasie dra, maar dit was nie voldoende rede om die taal oorboord te gooi nie. Dit was volgens hom eerder ’n uitdaging om ’n taal met soveel bekoring en uitdrukkingsvermoë te herbedink en op tersiêre vlak te laat herleef in ’n tyd van onvastheid en oorgang."

Op dees aarde: Die land is hul woning nie

Elsabé Brits Rubrieke 2025-11-20

"In Suid-Afrika het 35,5% van alle vroue van 18 jaar of ouer al fisieke en/of seksuele geweld in hulle lewe ervaar. 42% van kinders het een of ander vorm van mishandeling – seksuele, fisieke, emosionele mishandeling of verwaarlosing – ervaar deur ’n volwassene wat veronderstel was om vir hulle te sorg. Dalk weet jy dit en gee ’n diep sug. Dis net syfers. Maar kom ons kyk ’n bietjie dieper na dit waaraan ons al 'gewoond geraak het'. Daardie 35,5% vroue is soveel: 7 847 438."

Die Lasarus-effek: Topsy Smith (1914–1985)

Jannie Pretorius Visueel 2025-11-19

"Hoe aangenaam om Topsy Smith, wat ongeveer 200 boeke die lig laat sien het, uiteindelik in die oë te kan kyk en sy vriendelike glimlag te kan ervaar. Hy is natuurlik veral bekend vir sy jeugboeke, in die besonder die Trompie- en Saartjie-reekse, laasgenoemde onder die skuilnaam Bettie Naudé."

Wat sê Bettina? Die stand van sake in Wes-Kaapse staatshospitale

Bettina Wyngaard Rubrieke 2025-11-19

"Die oorweldigende indruk waarmee ek wegstap van die hospitale? As die Nasionale Gesondheidsorg-wetgewing nie werk nie, kan die skuld nie aan die deur van personeel op voetsoolvlak gelê word nie. Hulle werk hard."

Top