In die klein Waldhufendorf Herbergen naby Liebstadt in Saksen, Duitsland, is Michiel Henn omstreeks 1725 as ’n eenvoudige boerseun gebore. Die lewe was moeilik: lang, koue winters, arm grond en die letsels van eeue se oorloë. In 1748, op ongeveer 23-jarige ouderdom, het hy as soldaat by die VOC aangesluit en op die skip Leijden die gevaarlike seereis na die Kaap de Goede Hoop aangepak.
Aan die Kaap het Michiel nie net ’n nuwe lewe gevind nie, maar ook liefde. Op 12 April 1778 is hy in Kaapstad getroud met Christina van der Kaap (geb ongeveer 1757).
Christina was ’n vrou van besondere herkoms: Sy was ’n direkte afstammeling van die rajah (prins) van Tambora, ’n Indonesiese edelman wat in 1697, weens politieke onrus, deur die VOC na die Kaap verban is. Haar moeder was ’n slaaf, maar Christina het as vrye vrou grootgeword.
Saam het Michiel, die Saksiese ambagsman en wamaker, en Christina, met haar Oosterse en Kaapse bloed, die stamouers van die Henn-familie in Suid-Afrika geword. Hulle is met vyf kinders geseën.
Die Henn-familie het deur die Overberg en Karoo versprei. Hul bande met Hermanus is besonder sterk. Een van hul afstammelinge, Johannes Michiel Henn (1803–1874), het in 1857 saam met sy vrou, vyf seuns, vyf dogters, hul eggenotes en kinders – almal op vier waens – by ’n waterval, die huidige Hermanus-fontein, kamp opgeslaan. Hulle was die eerste permanente inwoners van die gebied. Hulle het die visbedryf begin, die eerste permanente geboue opgerig, en met harde werk en gasvryheid ’n groot bydrae tot die stigting van Hermanus gelewer. Die Henn-familie was baie geliefd in die jong gemeenskap.
Van die bosryke heuwels in Saksen, deur die slawekwartiere van die Kaap, die plase van die Overberg, die diamantvelde van Barkly-Wes, die Waterberg en Pretoria, tot vandag in Nieu-Seeland en Australië, is ons Henne steeds op reis.
Wanneer ek na my dogter Maria kyk, sien ek die glimlag van Christina, die vasberadenheid van Michiel, en die ryke mengsel van Saksiese, Indonesiese en Boerebloed wat ons familie definieer. Dit is meer as net ’n stamboom. Dit is generasies se opgeboude kapitaal – ’n verhaal van moed, aanpassing en veerkragtigheid.
Dit herinner my daaraan dat identiteit nie ’n eenvoudige etiket is nie. Dit is iets wat ons moet bewaar en verder bou – nie uit vrees of haat nie, maar met dieselfde gees van gasvryheid wat my oupa CJ Henn by Ngoye laat besluit het om sy huis vir ander oop te maak.
Bou eerder as oorheersing beteken juis om hierdie ryk, gemengde erfenis met oop hande aan die volgende geslag te gee.
Ek wil graag voorstel dat ons ’n besonderse kooruitvoering byvoeg wat vir my perfek by die tema en die gees van my voorouers, 300 jaar gelede in die Kaap, pas. Dit voel asof die musiek die storie visueel en emosioneel komplementeer. Klik hier om dit te luister.
Boere-groete
Cornelius Henn