Litnet

Steward van Wyk, sameroeper van die Jan Rabie Marjorie Wallace-skrywersbeurs, praat met Naomi Meyer oor hierdie geldelike inspuiting wat bloeiende jong skrywers vir ’n tyd lank sal genees van ’n groot finansiële kopseer.

Deidre Jantjies het ’n lang geskiedenis van toneelspel; sy het hierdie vaardighede gebruik om haar eie verhale te skryf wat sy in kortfilms omskep het. Met haar vervaardigingsmaatskappy, Na Aap Productions, wil sy die onbekende geskiedkundige verhale van Suider-Afrika vertel. Ter viering van Erfenisdag (24 September) het Cliffordene Norton met haar gesels.

Hoeveel keer het jy al geantwoord: “Dis my ouma se resep,” op ’n kompliment oor ’n gereg waaraan almal lekker smul? Daar is baie herinneringe in kos: ’n sny van jou lekkerste verjaarsdagkoek, lekker kerrievis oor Paasnaweek of skons op Kersfeesoggende. Ter viering van Erfenisdag (24 September) het Cliffordene Norton die JAN Innovation Studio in Kaapstad besoek, waar klassieke resepteboeke vir toekomstige sjefs bewaar word.

Nagraadse studente van onder andere die Universiteit Stellenbosch (US) het onlangs aan boord van die SA Agulhas II hul wintervaartekspedisie voltooi. Hulle navorsing gaan oor onder meer die mensgemaakte impakte op die oseaan met betrekking tot klimaatsverandering. Johan Viljoen, ’n PhD-student in mariene biogeochemie aan die US wat die vaart meegemaak het, vertel vir Marli van Eeden meer oor die navorsing.

"Ek dink ons is hierdie jaar geseënd – ons het regtig die room van Suid-Afrikaanse akteurs op een fees bymekaar," sê Alexa Strachan, Hoof Uitvoerende Beampte van Aardklop Kunstefees 2019. Remona Voges het met haar gesels oor wat vanjaar se fees, wat vanaf 24 tot 29 September in Potchefstroom plaasvind, inhou.   

"Op hierdie stadium is Suid-Afrika soos 'n boot vol passasiers wat besig is om te sink, terwyl die kaptein en sy bemanning hulself in 'n reddingsboot tuisgemaak het en veilig na die land op pad is."

"In ’n robuuste demokrasie moet daar ruimte wees vir burgers om hul menings te lug. Niemand kan verhewe wees bo kritiek of negatiewe kommentaar nie."

Hoe voel dit om in jou bekende grootvader se skaduwee te leef (soos Wilhelm Verwoerd en Ndileka Mandela)? Kan mense genees word deur stories (met Jitsvinger)? Watter gevare moet joernaliste oorleef om die waarheid te ontdek (met Foeta Krige: The SABC8; Caryn Dolley: The Enforcers: Inside Cape Town’s deadly nightclub battles en Pieter-Louis Myburgh: Gangster State)? Hoe beïnvloed korrupsie die mense op grondvlak (Bosasa-skandaal)?

Die jaarlikse Open Book Festival het van Woensdag 4 September tot Sondag 8 September 2019 in Kaapstad plaasgevind. Verskeie aktuele gesprekke het tydens die fees plaasgevind. Kyk hier vyf van hierdie gesprekke.

"Indien dit wel deurgevoer word, sal die gange in die howe besaai wees met swetsers in boeie. Die strande sal vol wetstoepassers wees. Die woordeboek-industrie sal vlamvat. Vertalers en taalkundiges sal topsalarisse verdien en uiteindelik sal morele waardes weer aan die orde van die dag wees."

"Each generation is burdened with, and caught up in, global currents that have a direct bearing on notions of freedom and liberation in their lifetime. Across the world, authoritarian and populist regimes are on the rise – the business of 'organised lying' has become part of the global news cycle."

"I chose this title, because it seems that many of us, rightly or wrongly, are feeling that way right now, in this authoritarian, power-hungry and exclusionary moment in which we find ourselves – not just in South Africa, but worldwide: that our particular brand or style or voice or presence or set of values is, for one reason or another, 'not wanted on the voyage'."

"My dogter vergesel my en ons vlieg eers Duitsland toe waar ons ’n paar dae by vriende in Keulen gaan kuier. Anna is 14 jaar oud en dit sal haar derde besoek aan Duitsland wees; die eerste keer was sy 4 en die tweede keer 8. Ons sien ook uit na die treinrit vanaf Keulen na Amsterdam vir die Week van de Afrikaanse roman." Valda Jansen gesels met Naomi Meyer oor die Week van de Afrikaanse roman 2019, waar sy binnekort optree.

"Ek gaan beslis nie Nederland toe om te gaan rus nie – ek gaan elke moontlike aanbieding van my mede-skrywers bywoon. Dit is ’n uitsonderlike, en uiteenlopende groep skrywers, ek kan nie wag nie!" Riana Scheepers gesels met Naomi Meyer oor die Week van de Afrikaanse roman, waar sy binnekort optree.

"De kameleontische aard van Breytenbachs dichterschap, 'herinnering' én 'de kunst van het vergeten', komt in dit metapoëtische gedicht tot haar recht."

"Wat baie Suid-Afrikaners wel dalk nie weet nie, is dat in terme van ’n wye reeks misdaadkategorieë, ons land nou baie veiliger is as 20 jaar gelede. Tog, wanneer jy na sekere misdaadkategorieë kyk, is daar gevaarligte wat flikker."

"Die onderwysers gesels met ander onderwysers wat dieselfde vak aanbied en leer so oor tyd en geografiese grense heen. Dit is belangrik om te weet dat jy nie die enigste onderwyser is wat met 'n probleem soos kinders met gedragsprobleme sukkel nie. As mens eers weet dat jy nie alleen is nie, word die las ligter."

"Die grootste lewende Afrikaanse woordkunstenaar, Breyten Breytenbach, is vanjaar 80 jaar oud en niemand glo dit eintlik nie. Naas Jan Rabie is hy die bekendste Afrikaanse skepper van surrealistiese tekste met fratsfigure, soms soos in gruwelsprokies, meestal mengsels van afgryse en humor."

By geleentheid van die tagtigste verjaardag van Breyten Breytenbach op 16 September 2019 is ’n digitale publikasie saamgestel waarin daar aandag gegee word aan afsonderlike gedigte uit sy omvangryke oeuvre. Joan Hambidge het twee gedigte vir hierdie geleentheid geskep.

Daniel Hugo: "Die slotwoorde eggo ook die titel van een van Breyten se tronkbundels, naamlik Lewendood, en hou verband met die digter se Boeddhistiese siening van die verweefdheid van lewe en dood. Op dieselfde paradoksale wyse kan die digter tegelyk blind wees én sien."

"Flieks, musiek, boeke, gedigte, skilderye, komedies, sketsprente ... alle denkbare vorms van kuns, kan in diens van verset gebruik word. Uit die aard van wat ek doen, is die woordkuns vir my belangrik. Woorde, of dit gesing, gepraat of geskryf word, kan ʼn verskil maak. Dit kan verborgenhede oopvlek."