Menings
LitNet se ruimte vir onderhoude, essays, seminare en rubrieke wat toonaangewende menings uitspreek.
LitNet's space for interviews, essays, seminars and columns that express groundbreaking opinions.
Wat sê Bettina? Trump teen die EU – is Groenland se kool die sous werd?
2026-01-21"Groenland is nominaal onder Deense beheer, alhoewel hulle onafhanklik is en selfbeskikking toepas. Enige aanval teen Groenland moet outomaties ook as ’n aanval teen Denemarke gesien word. Denemarke is een van Amerika se grootste bondgenote en het met elke oorlog sedert die Tweede Wêreldoorlog sy aan sy met Amerika geveg."
Is 2026 the new 1989?
2026-01-20"The main point is that it is exactly the sort of potential crisis that may explode, as the impression gains ground that the rules-based system under the UN and other bodies is impotent and toothless."
Die Johann Rossouw-gespreksreeks: Die VSA en Venezuela – wanorde of orde?
2026-01-16"Feitlik enigiemand wat hierdie opstel lees, is waarskynlik gewoond aan die sogenaamde reëlgebaseerde wêreldorde. Baie van ons sal graag so ’n orde wil sien. Feit is egter dat so ’n orde afhang van die mate waartoe die grootmoondhede van die wêreld op ’n gegewe tyd mekaar se invloed balanseer al dan nie."
Die Lasarus-effek: Hester Heese (1911–1992)
2026-01-15"Hester Heese (nooiensvan De Swardt) is op 26 Oktober 1911 in Kuilsrivier naby Kaapstad gebore en was een van sewe kinders. Na haar opleiding as kindertuinonderwyseres het sy onderwys gegee op Upington en later in Kaapstad. In 1937 trou sy met Karl Heese en uit die huwelik is vyf kinders gebore. As pastoriemoeder van verskeie NGK-gemeentes het sy aktief aan gemeenskapsaktiwiteite deelgeneem."
Die Lasarus-effek: Tryna du Toit (1910–2005)
2026-01-15"Catherina Charlotte Kotzenberg, wat die skuilnaam Tryna du Toit gebruik het, is op 13 Januarie 1910 op De Aar gebore en het ’n merkwaardige loopbaan as Afrikaanse skrywer gehad. Na haar opleiding as onderwyseres het sy in 1932 met Wilhelm Kotzenberg in die huwelik getree en hulle het drie kinders gehad. Tydens haar huwelik was sy eers voltyds huisvrou voordat sy voltyds begin skryf het."
Robert Sobukwe: die vergete leier van die struggle
2026-01-15"Sy teenstanders wou sy stem uitwis, maar kon nie daarin slaag nie."
Dinkskrum: Intellektuele intimiteit in moderne tye
2026-01-14"Die kernprobleem is nie dat mense bloot 'te sensitief' is nie, of dat intelligente mense onder die aanval is nie, maar dat openbare en private gesprekke toenemend deur vrees gevorm word – vrees vir aanstoot, teenreaksie, waninterpretasie en sosiale straf. Hierdie vrees ondermyn intellektuele intimiteit deur nuuskierigheid, meningsverskil en diepte te ontmoedig."
Wat sê Bettina? Watersekuriteit in 2026
2026-01-12"In 2018 kon Dag Zero vermy word, omdat daar grootskaalse inkoop in waterdissipline was. Ons sal vanjaar dieselfde moet doen as ons hoop om strenger waterbeperkings, of nog erger, leë krane te vermy."
Afrikanerskap teenoor Suid-Afrikanerskap?
2026-01-09"Uiteindelik is die (wit) Afrikaanse gemeenskap intern uiteenlopend: Sommige stel sterk belang in Afrikanerskap as primêre politieke affiliasie; ander vier Afrikanerskap, maar vind hul politieke heil in ’n groter demokratiese land en multikulturele nasie; en nog ander skuif weg van Afrikanerskap juis omdat dit vir hulle eksklusief klink, en kies eerder Afrikaanssprekende Suid-Afrikanerskap."
Op dees aarde: SKAO in die Karoo bereik eerste mylpaal
2026-01-09"Die afgelope twee jaar is die eerste sewe antennas van die SKA-Mid, soos dié teleskoop op die terrein bekend staan, sowat 90 km buite Carnarvon opgerig. SKA-Mid verwys na die middelfrekwensieradiogolwe wat dit van die heelal kan opspoor."
Die nuus
2026-01-08"Cyril het net laat weet die tjek is in die rusbank op die boot, Suid-Afrika wag net op die olie ... Ons verwag dit gaan ’n lang, vreedsame oorlog wees vir Suid-Afrika."
Die Lasarus-effek: Peter Blum (1925–1990)
2026-01-07"Peter Blum was een van die mees raaiselagtige en vlymskerp figure in die Afrikaanse letterkunde. Hy is in Europa gebore (waarskynlik in Wene) en het as kind in 1936 na Suid-Afrika gekom om aan die opkoms van Nazisme te ontkom."
Amerikaanse optrede in Venezuela: 3 Januarie 2026
2026-01-06"Die onsekerheid en ontwrigting van die Maduro-regering gaan verdiep, en ’n fase van onstabiliteit lê beslis voor. Die grens met Colombia is een so ’n brandpunt, met ongeveer 7 miljoen vlugtelinge uit Venezuela wat hulle tans in Colombia bevind."
Jou KI-IK: Jou Suid-Afrikaanse erfenis
2026-01-06KI praat Afrikaans. LitNet eksperimenteer tans met KI, en hierdie Afrikaanse video verteenwoordig so ’n poging. "Die geure van jou ouma se resep, die geheue en klanke van liedjies, die stories wat oorvertel word – ontasbare erfenis leef in ons almal. Watter waarde het erfenis wat nie kan afbrand of verwoes word soos ’n gebou of monument nie?"
Die Lasarus-effek: Hettie Smit (1908–1973)
2026-01-06"Smit word vandag onthou as ’n pionier wat die Afrikaanse taal met ’n 'fyn en verfynde' hand bespeel het en as ’n vrou wat die moed gehad het om haar diepste sielsleed in kuns te omskep."
Wat sê Bettina? Trump as Venezuela se bevryder?
2026-01-05"Indien daar nie baie binnekort op beslissende wyse opgetree word teen Amerikaanse ingrepe in Venezuela nie, kan ons ons gereedmaak vir ’n nuwe era van imperialistiese ingrepe in verskeie wêrelddele."
’n Nuwejaarsgeskenk aan LitNet se lesers: Pieter-Dirk Uys se eenmanvertonings
2026-01-05"Hier is ’n Nuwejaarsgeskenk aan alle LitNet-lesers. Klik hier om vier gratis toneelstukke af te laai en te lees. Die tekste van hierdie vier eenmanvertonings ('one man shows') sal jou aan vroeëre tye herinner, jou laat wonder en jou hoop gee. Ons is hier, ten spyte van alles!"
Seisoengroete aan die einde van 2025
2025-12-24LitNet wens al sy lesers en bydraers ’n salige feestyd aan die einde van hierdie jaar toe.
Die Lasarus-effek: Ernst van Heerden (1916–1997)
2025-12-24"Ernst van Heerden was een van die mees verwikkelde en gerespekteerde figure in die Afrikaanse letterkunde. Sy lewe en werk is gekenmerk deur ’n fassinerende paradoks: die viering van fisieke krag teenoor die pynlike verwerking van liggaamlike aftakeling."
Kernredaksiekeuses: beste van 2025
2025-12-24Op die laaste nuusbrief van 2025 is die statistieke aangekondig: Wat was die artikels wat die meeste deur lesers gelees is? Kunsmatige intelligensie het ook insette gelewer en deur middel van rekenaardenke artikels van 2025 uitgesonder. Vier lede van die LitNet-kernredaksie noem elk artikels van 2025 wat hulle as onderskeie redaksielede getref het.
