Litnet

Beste Angus

Jy maak ’n groot storie oor mense wat verskillende tale magtig is, hierdie tale nie meng as hulle praat nie. Dit is presies my mening soos jy al moes aflei; ek sê mos juis mengeltaal is ’n onding. So, hoe hierdie waarneming van jou jou vergoeiliking van mengeltaal ondersteun sal ek nie weet nie.

Dit enigste rede, lyk dit my, hoekom jy hierdie verskynsel noem is omdat jy reken ek sê mense wat tweetalig is meng hulle taal. Indien dit die geval is, het jy verkeerd gelees; ek het gesê taal is mengeltaal as die kennis van twee (of meer) tale noodsaaklik is om dit te verstaan. Dus, vir die hoeveelste keer, die sin “usually as ek vir my goals gestel het achieve ek hulle” sal nie deur ’n Afrikaanssprekende verstaan word as hy nie Engels ook ken nie en is dus mengeltaal.

Mense wat ’n tweede of derde taal aanleer doen moeite om daardie taal korrek te praat, dit is tog die hele doel vir die aanleer van ’n taal. Om die vreemde taal met jou eie taal se woorde te vermeng is arrogant en toon disrespek. Om jou éie taal met ’n vreemde taal se woorde te meng is gewoon absurd, dit toon ’n gebrek aan taaltrots en ’n siek kniebuig in die rigting van, en ’n kruiphouding teenoor, die betrokke vreemde taal en/of sy sprekers, in ons geval Afrikaanssprekendes teenoor Engels en Engelssprekendes.

Mengeltaal is nie ’n taal nie; dit is een taal wat swak gepraat word en aangevul word met woorde van ’n ander taal, hetsy uit onkunde, slordigheid, gebrek aan vaardigheid of moedswilligheid, dit is dus niemand se moedertaal nie. As sodanig kan dit ook nie ’n taal verryk nie; as jy die kant van ’n tang gebruik om ’n spyker in te slaan verryk dit nie die hamer nie.

Jy sê al weer dat daar geen reël bestaan wat ‘verbied dat enige woord van enige taal in ’n ander taal gebruik kan word nie.’ Natuurlik is daar so ’n reël, weliswaar ongeskrewe maar wel waaraan gehoor gegee word as jy enige taal praat, noem dit maar konvensie. Jy gaan mos nou nie sê my babuschka bak lekker koekies in plaas van my ouma bak lekker koekies nie. Daar is geen reël wat sê jy moet ’n bierbottel se prop afhaal as jy vir jou ’n bier wil skink nie behalwe jou kennis van die natuurwette, geskrewe of ongeskrewe. Jy gaan egter nie bier in jou glas kry as jy nie die prop afhaal nie, net soos jy nie die taal korrek gaan praat as jy vreemde woorde van enige ander taal wil invoeg nie; logies.

Jy het my gevra om daardie geradbraakte sin oor te sit in gewone Afrikaans wat ek toe (by twee geleenthede) gedoen het. Nou is dit volgens jou kamtig soos ’n dominee sal praat, gewone vissermanne sal dit nou volgens jou nie so sê nie. Wat het jy teen vissermanne, dink jy hulle ken nie hulle eie taal nie? Dis mos gewone Afrikaans, of hoe? Terloops, die “I are” is nie ’n strooipop nie; dit is om jou te wys daar ís so iets soos grammatika en dat mens nie, soos jy beweer, daardie reëls oorboord kan gooi as jy ’n taal wil praat nie.

Die gewone handhawing van standaarde verteenwoordig nie die vertroeteling van Afrikaans in ’n glaskas nie. Die agting wat die Engelse vir Engels het, en die Yslanders vir Yslands, is maar dieselfde as wat ons vir Afrikaans behoort te hê. Openbaar ons egter hierdie houding (van agting hê vir jou taal) van die Engelse of Yslanders, word ons deur ons eie mense uitgekryt as oordrewe bewaarders. Daar kan net een rede vir hierdie onnatuurlike gedrag onder sekeres van ons mense wees; hulle probeer polities korrek wees, hulle is huiwerig om ’n ding kaalkop aan te spreek.

Groetnis
Jan Rap