Litnet

Die moderne Homo sapiens wat sowat 200,000 jaar gelede sy verskyning gemaak het, het kopbene baie soos ons s'n gehad, en het al gebruik gemaak van komplekse gereedskap. Dis moeilik om te glo dat hulle nie taal kon gehad het om te kommunikeer nie, aangesien hulle biologies maar soos ons was. Die psigolinguiste, Dan Dediu en Stephen Levinson argumenteer in hulle verhandeling wat in Frontiers in Language Sciences verskyn het, dat moderne taal en spraak ’n halfmiljoen jaar teruggespeur kan word tot waar die moderne mens en die Neanderdalmens ’n gemeenskaplike voorvader, heel waarskynlik die Homo heidelbergensis, gehad het.

Om te verstaan hoe die Neanderdalmens se taal was, moet ’n mens gaan kyk hoe die moderne mens se spraakorgane ontwikkel. ’n Pasgebore baba het ’n larinks wat op beweeg tot by die agterkant van die neuskanaal sodat lug direk vanaf die neus in die longe vloei.  Met asemhaling kan daar dus niks vanaf die keel in die longe beland nie. Na omtrent drie maande sak die larinks laer af. Daar is nou genoeg spasie vir die tong om op en af, vorentoe en agtertoe te kan beweeg. So ontstaan daar nou ook twee resonansieruimtes wat die artikulering van vokale moontlik maak. Soos Darwin dit in sy Origin of Species beskryf het, daarvoor moet egter ’n prys betaal word. Dit veroorsaak dat ’n mens maklik kan verstik, en dit is verbasend hoe baie mense sterf as gevolg van verstikking.  Sedert die uitvinding van die Heimlich-maneuver, is daar al baie mense van ’n sekere dood gered. Blykbaar het die vaardigheid om te kan praat swaarder geweeg as die moontlikheid om aan verstikking te sterf, en so sit ons met hierdie probleem.

Die Neanderdalmens se spraakorgane kom baie ooreen met die moderne mens s'n, met spraakbeentjie en al. Die spraakbeentjie is die hoefystervormige hioïedbeen by die basis van die tong net bokant die tiroïedkraakbeen. Die funksie van hierdie been is om die tong op en af te beweeg. Daarsonder sou spraak uiters moeilik gewees het. Een verskil is dat die larinks by die Neanderdaller nog nie genoegsaam gesak het om die artikulering van vokale moontlik te maak nie. P Lieberman, van Brown Universiteit, noem dit as ’n rede waarom hy dink dat hulle taal eenvoudig was, maar die Neanderdalmense se spraak word heftig verdedig deur ander linguiste wat meen dat ’n taal sonder vokale ook  ’n kompleks kan wees, met ’n moontlike komplekse grammatika.

Daar is natuurlik baie min Neanderdal geraamtes beskikbaar vir die wetenskap. In 1957 is daar ’n taamlik volledige geraamte in Frankryk gevind wat die naam “Regourdou” gekry het. Ongeveer twintig jaar gelede is dié geraamte deeglik ondersoek en is daar gevind dat hy regshandig was. Meestal regshandigheid, maar in sommige gevalle ook linkshandigheid, is ’n menslike eienskap, die gevolg van spesialisering van die  linker- en regterhemisfere van die brein. Regshandigheid by die Neanderdalmense kan ook ’n aanduiding wees van taal.

Darwin in sy Origin of Species argumenteer dat natuurlike seleksie verantwoordelik is vir beide die liggaam as die evolusie van instinkte. As taalvermoë ’n instink is, dan het dit geëvolueer deur middel van natuurlike seleksie, en dit verklaar waarskynlik die taalsiklus van eenvoud na ingewikkeldheid, en daarna die vereenvoudiging dmv defleksie.

Groete

Angus