"Die liewens van bryn en swat South Africans is alternative history. It is soes om te vra wat van as apartheid nooit geëindig hettie. Gan narie Cape Flats toe, dai sal jou vraag antwoord."

"Mitewerking gaan nie oor die mites self nie, of die inhoud nie, maar die denkstrukture (’n mens sou in ’n ander verband kon praat van pseudostrukture) wat van hedendaagse inhoude mites of mitewerking maak. Mense verlaat hulle op hierdie strukture wanneer gewone redelikheid nie meer werk nie."

"Lize Albertyn-du Toit se tweede roman, Duifeling, verskyn in 2024 en die verhaal is weer gesitueer in die Noord-Kaap, hierdie keer in die dorpie Rooiduin. By die lees van hierdie roman is ek deurentyd daaraan herinner dat fiksie ’n bewaarplek vir kulture en gebruike en maniere van menswees is."

"No, he is not a rock star lawyer, as are some of those mentioned at the top of this note, but he is instead a humbler man who limited his financial ambitions to work rather with the needy and the under-resourced. He did great work here, at no great profit. The best of South Africa is built on such people making such sacrifices."

"’n Groot deel van die inhoud van die boek wentel om 'god' (met ’n klein letter), die goddelike, dogma en teologie wat in ’n verstaanbare spreektaal sonder fênsie literêre tierlantyntjies in digvorm bespreek word ...."

"Dit is ’n deeglike besinning. Blake verheerlik niemand nie en hy verdoem niemand nie. Hy stel die historiese feite onbevange voor en beoordeel dit deeglik."

"Wat vir my die meeste – selfs bo die lekker intrige – uitgestaan het, is die skrywer se sigbare skryfstyl."

"Waar begin ’n mens? By Saartjie en die Woordfeesspan, wat basies vir ’n mens vrye teuels gee binne ’n baie breë raamwerk, naamlik: Ons wil vir kunstenaars ’n platform skep om hulle te kom uitleef en hulle kuns te deel, en ons wil vir feesgangers ’n lekker tyd gee." Bibi Slippers praat met Naomi Meyer oor die EasyEquities Skrywersfees by vanjaar se Toyota Stellenbosch Woordfees.

Twee-en-twintig verhale is gekies vir publikasie in die negende Stellenbosch Woordfeeskortverhaalbundel. Dit sluit pennevrugte in van gedugte skrywers soos Frederik de Jager, die bekroonde joernalis Murray La Vita, en Daneel Jantjies wat laasjaar vir die Jakes Gerwel Stigting se Kommadagga-slypskool gekies is.

Theresa van Baalen praat oor die drie Sanri Steyn-stories wat onlangs in nog ’n Sanri Steyn-omnibus gepubliseer is. (En as jy inligting oor Theresa soek met die oog op die derde kwartaal se literêrenavorsingsprojek, kyk ook hier!)

"Ek het besluit om my wedervaringe as vertaler en tolk in Afrika as hooftema te gebruik omdat dit my oor die jare toegang gegee het tot baie interessante feite en gebeure."

"Intussen wil iemand by my weet hoe ek die puntetellings by die resensies bepaal. Nie maklik nie, maar daar is sekere vrae wat, indien ek hulle positief kan beantwoord, altyd vir my ’n punt werd is."

Koos Kombuis lees ’n selfhelpboek wat vir hom baie beteken het, al glo hy nie eintlik meer in die genre nie. Daarna bespreek hy boeke oor geloof, en hy sluit sy gesprek met ’n kort oorsig oor splinternuwe digbundels af.

Hierdie onderhoud met bibliotekaris Christelle Lubbe is die vierde aflewering oor ons biblioteke. Christelle is hoof: Professionele dienste en programme van biblioteek- en inligtingsdienste by Stad Kaapstad.

"Wat het Langenhoven se Loeloeraai, Méliès se kortfilm Le voyage dans la Lune en die TV-reeks Alpha 1999 gemeen? ’n Gat, dis wat."

"Die kunstenaar moet probeer om ’n groter publiek te bereik, moet in aanraking met die gemeenskap bly en haar werk moet nie 'te intellektueel' wees nie."

Hier is die boeke wat gedurende hierdie week op die redakteur se lessenaar beland het.

"As daa een ding is wat ek gelee et van opgroei in Bishop Lavis issit dié: daa is niks meer unimportant as die liewens van arm mense nie. As arm mense doodgan los hulle niks agte nie, niks trace dat hulle exist et ie. Vi my is my writing history as told by the losers."

"My Afrikaans lyk soesie mense wat it praat. Die geskiedenis van Coloured mense is heeltemaal locked up innie Afrikaans wat hulle praat. Is Engels, Dutch, Malay, Indonesian Arabic, Khoe. Dis ’n version van Afrikaans wat unedited is, sône gatekeepers en sône affectations."

"Die memoir se poging om rekenskap te gee van 'liefde en geweld in Suid-Afrika' is ten nouste verknoop met die verteller se uitbeelding van haar verhoudings met die mans in haar lewe."

Marcel van Heerden lees Eugène N Marais se verhaal "Die lied van die reën, ’n Koranna-dwaalstorie" voor. Die verhaal het oorspronklik in 1921 in Die Boerevrou verskyn.

Om saam te vat: R350 betaal vir die skryfkursus, die kursusmateriaal en al die gespreksessies tydens die Etienne van Heerden Veldsoirée.

Die Jakes Gerwel Stigting, LitNet en Huisgenoot wag aspirantskrywers se aansoeke in vir die Kommadagga-slypskool vir kort skryfkuns.

The Jakes Gerwel Foundation, LitNet and Huisgenoot are eagerly awaiting applications from promising emerging writers for the Kommadagga Workshop on the fine art of writing short prose.

Busisiwe Mavuso, CEO at Business Leadership South Africa (BLSA), sketches a very dark picture of the ANC’s monumental failures at providing the basics for a conducive economic environment. However, the GNU represents "the last chance".

"Die afgelope week moes vir Amerikaners gevoel het asof hulle op die Kobra by die eertydse Ratanga Junction ry. Dis in elk geval hoe dit vir my as buitestander gevoel het."

"Dankie dat u persone met gestremdhede genoem het as deel van die toekoms van ’n inklusiewe en transformerende Suid-Afrikaanse samelewing. Laat my toe om ’n paar punte voor te stel wat daartoe kan bydra dat hierdie lofwaardige inisiatief ’n betekenisvolle, gefokusde aksieplan word."

"Thank you for mentioning persons with disabilities as part of the future of an inclusive and transformational South African society. Allow me to suggest a few ways in which this laudable aspiration can become a meaningful, specific action plan."

"Vroue behoort aan die voorpunt van sosiale verandering te wees en die gereedskap gegee te word om verandering teweeg te bring."

"Maar hier is my hipotese: Ons (haar)style raak al hoe minder uitsonderlik. Society has cramped our style. Dit het begin as ’n waarneming."

Wannie Carstens is in Julie 2024 met die Jan H Maraisprys van die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns bekroon. Hierdie toekenning gee erkenning vir ’n uitstaande bydrae tot Afrikaans as wetenskapstaal deur wetenskaplike werk en publikasies op hoë vlak en van hoë gehalte in Afrikaans. Die prys word aan Carstens toegeken ter erkenning van sy vakkundige bydrae ten bate van die Afrikaanse taalkunde. Menán van Heerden gesels met Wannie oor sy loopbaan en oor Afrikaans.

"Ook die stiltes is musiek." Op Vrydag 26 Julie 2024 word Acáma Fick 80 jaar oud. Coenraad Walters skryf oor die onuitwisbare bydrae wat sy tot die koorlandskap van Suid-Afrika gelewer het.

"Dra jou bril elke dag met selfvertroue; projekteer én lééf jou styl."

"Hoe slaap mens as jy weet jy teken af op bomme wat derduisende onskuldige kinders vermink? Elke dag. Elke uur?"

"Dit sal die land se negende agtereenvolgende verskyning by die spele in die postapartheid era wees en algeheel die 21ste in die Somerspele-geskiedenis."

"In een van die video’s wat onlangs verskyn het, lag en gesels hy en sy medegevangenes uitbundig terwyl hy spog dat hulle verblyf hulle niks kos nie."

"Die aanhoudende dade van geweld teen vroue in Suid-Afrika vereis dringende aandag. Ten spyte van wetgewende ingrepe om dit hok te slaan, is die hele Suid-Afrikaanse samelewing vol daarvan."

""Homoseksualiteit bly onwettig in 35% van die Verenigde Nasies (VN) se lidlande (die meeste in die Midde-Ooste, Suidoos-Asië en Afrika) en slegs 6% van VN-lidlande sluit beskerming vir seksuele oriëntasie in hul grondwette in. Die doodstraf is die wetlike en voorgeskrewe straf vir konsensuele selfdegeslag- seksuele ontmoetings in lande soos Iran, Mauritanië, Nigerië, Broenei, Saoedi-Arabië en Jemen.""

"Ek gaan stap weer deur die tuin; kyk hoe die son deur die kamferbome dans, die voëls in die vlak dammetjies baljaar en hoe toeriste kraai van plesier soos hulle om hoekies en draaitjies stap en net nog mooier tonele sien. Ek sien uit na die volgende 30 jaar se ontdekking, vernuwing en avonture hier, maar ook om te sien hoe die plaas steeds sal terugkeer na die ryk erfenis wat só deel van ons almal se murg geword het."

"Het bewogen, bijna onvoorstelbare levensverhaal van Nastja, civiel ingenieur in de Oekraïne, die in Berlijn als werkster aan de slag gaat en de schrijfster Wodin, van wie de moeder in de Tweede Wereldoorlog als dwangarbeider vanuit Oekraïne naar Duitsland gedeporteerd werd."

"Amusante roman over Belgisch-Marokkaanse vrachtwagenchauffeur Hakim die door zijn moeder een huwelijk ingemanoevreerd wordt, onvruchtbaar blijkt te zijn en in een xenofobe organisatie tegen migranten in Calais belandt."

Ramdas werd geboren in Suriname en kwam op zijn negentiende naar Nederland waar hij zijn universitaire studie sociale geografie cum laude afrondde. Na zijn studie schreef hij voor onder andere de Volkskrant, De Groene Amsterdammer en NRC. Hij viel op als Zomergast bij de VPRO en ging daarna ook als radio- en tv-presentator aan de slag. Ramdas durfde kritisch te zijn, zowel op Nederland als op zijn geboorteland en migranten in zijn algemeenheid.

"Werkspleksekuriteit onder dié onderwysers word negatief beïnvloed omdat spesifieke sleutelrolspelers nie hulle professionele verantwoordelikhede nakom nie."

"Afrikaanse vaktaal loop die gevaar om as wetenskapstaal te verdwyn indien vakkundiges, akademici, taalpraktisyns en selfs leke nie ’n daadwerklike poging aanwend om Afrikaanse terme te skep, te dokumenteer, te versprei en te benut nie."

"Die hooftaak van die Taalkommissie (TK) is om die inhoud van die Afrikaanse woordelys en spelreëls (AWS) by te werk sodat dit tred hou met veranderinge wat in formele, geskrewe Afrikaans plaasvind. In die tweede en derde lesings in die TK-lesingreeks is die inhoud van die AWS bespreek."

Jaco Jacobs beantwoord vrae wat leerders in die derde kwartaal met hul literêrenavorsingsprojek kan help.

Is jy in graad 8 en klink "resiprook" vir jou soos ’n spook? Jy hoef nie afgeskrik te wees nie, want Lee-Ann Langeveld se volgende Wiskundevideo gaan jou help om breuke se vermenigvuldiging en deling nog beter te verstaan. (As "resiprook" vir jou dieselfde as "spook" beteken, verwys LitNet jou ook graag na ons Afrikaans-vraestelle wat gereeld by ons vraestelle-afdeling bygevoeg word.)

Is jy in graad 9 en wil jy faktorisering mbt gemene faktore beter verstaan? Hierdie YouTube-video deur Lee-Anne Langeveld gaan jou help verstaan dat gemene faktore nie noodwendig slegte maniere het nie. Gemene faktore kan baie gaaf wees as jy hulle verstaan – en jou uitslae kan ook gaaf wees. Daar is nog ander video's op LitNet se YouTube-kanaal wat jy kan kyk om jou Wiskundepunte hierdie kwartaal te verbeter.

Is jy in graad 11 en wonder jy wie die Euklides was aan wie die term "Euklidiese meetkunde" sy ontstaan te danke het? Dan kan jy na skool dalk by die Departement Antieke Studie aanklop om uit te vind. Terwyl jy nog in graad 11 is, kan jy eers Lee-Ann Langeveld se gratis oefenvraestel gebruik om jou Euklidiese meetkunde-punte te verbeter.

Hier is al die gratis studiemateriaal vir skole wat op LitNet beskikbaar is, gelys volgens graad.

Kyk na hierdie video’s op LitNet se YouTube-kanaal – en teken sommer ook in!

"Die Vrystaat Kunstefees het duisende mense gelok, en daar was ’n tasbare gevoel van vryheid en kreatiwiteit in die lug," skryf Ignus Rademeyer. "Daar was dan nou ook drie spesifieke dames wat die fees onvergeetlik gemaak het vir my: Elzabé Zietsman, Lara Hattingh en Tollie Parton."

Tuin van digters vind plaas in Wellington op 13 en 14 September 2024 by die Breytenbachsentrum. Ingrid Jonker is die digter wat postuum gehuldig gaan word.

Vir die derde Platformsessies-konsert van ATKV-Crescendo-produksies kan die gehoor uitsien na ’n nostalgiese reis saam met Crescendo-legendes wat die musikale weg vir ’n nuwe geslag Afrikaanse stemme wys. Dit vind op 16 Augustus plaas by die Daisy Jones-teater in Stellenbosch. As deel van ATKV-Crescendo se vyftigste bestaansjaar gaan twee voormalige Crescendo-wenners, Jak de Priester en Babette Viljoen, die verhoog met drie finaliste van 2024 deel.

Die veelbekroonde regisseur en vervaardiger Brett Michael Innes (Sink, Fiela se kind) bring met Selah ’n ingetoë, ontstellende verkenning van postnatale depressie (PND) na die Silwerskermfees. Brett het meer van die kortprent vertel. | From the award-winning director and producer Brett Michael Innes (Sink, Fiela se kind) comes Selah, a contained and disturbing exploration of postnatal depression (PND). Brett shared more about the film.

’n Gedeelde teaterervaring is ’n kans vir gesinne om gehaltetyd saam deur te bring. Maar o wee, dit kan nogal ’n duur storie raak! Daarom bied Aardklop vir slegs een dag ’n spesiale gesinspromosie. As jy wag tot Vrydag 26 Julie om kaartjies te koop, kry jy ’n lekker 30%-afslag. Vind hier uit watter teaterproduksies vir die gesinspromosie geldig is.

Die klankbaan van ’n TV-reeks of fliek is een van die belangrike elemente om nie net die storie oor te dra nie, maar die emosie in tonele ekstra oemf te gee. Toe Ivan Botha en Donnalee Roberts iemand gesoek het om die musiek vir Een keer om die son te doen, het die vervaardiger hulle van die talentvolle Almero Welgemoed vertel.

Klein Karoo Klassique bied vanjaar ’n spesiale geleentheid gefokus op gesinne, met Little maestros: Classical concerts for families. "Ons bied met hierdie konserte ’n ontspanne omgewing waar klein oortjies leer deur Mozart, Bach en ander bekende klassieke musiek," sê Magdalene Minnaar, bekende sopraan en violis in dié produksie.

Open to unpublished playwrights who are over the age of 18 and living anywhere in South Africa, the competition calls for scripts, partial scripts or script synopses with a sample of writing in any of South Africa’s official languages.

"In die middel van die kruisvuur –
aan beide kante van die grens –
bloei nóg ’n moederhart"

"Op 17 het jy jou oproeppapiere ontvang
op 18 by die treinstasie gestaan
skaars 19 toe is julle ontplooi
onseremonieel na die oorlogstafel genooi"

"Van die eerste lettergreep af plant ek bome.
Op vier‑en‑sestig wil ek nog een plant"

"drome is nie werklikheid nie
slegs jou kastele
in die lug
as jy dit vergeet
kom jy dalk nooit terug."

"ma, ek’s moeg
kom tog
tel tog net die phone op"