|
|
- ISSN 1995-5928 - Ingesluit LitNet Akademies
|
|
Nuusbrief 1109
17/07/2026
|
Krities Afrikaans
|
 |
|
Author: Tara Roos
Publisher: Jonathan Ball Publishers
ISBN: 9781776195602
A must-read from one of the leading thinkers of the next generation. Tara Roos cuts through the political noise with this analysis of South African politics that argues that we have entered the age of uncertainty as populism is on the rise. She delves into the structural weaknesses, strategic miscalculations and political-party identity crises that have ushered South Africa into a new and unstable coalition era. Parties are categorised into three groups: Winners, Losers and Survivors as Roos lays out what they are getting right, where they are failing and why some have found growth while others have collapsed. In a democracy still grappling with the promises of 1994, Where to from here? is an account of how politicians have failed the people and how the electorate, in turn, must now demand better.
|  |
|
 |
Teach you a lesson leer vir opvoeders ’n les
Faeed Amardien
SA Skoleseminaar | Schools Seminar
"Hoe behoort leerders se regte met onderwysers se regte gebalanseer te word?" Faeed Amardien is ’n opvoeder en besin tydens die skoolvakansie oor hierdie TV-reeks.
|
 |
Killer heat: The climate paradox
David Willers
Opinion
"One might have thought the European success in having scrubbed their atmosphere over the past 50 years would be a cause for celebration. Instead, thousands of people are, or will soon be, dying prematurely as a result, unless cooler weather returns soon."
|
 |
Sosiale isolasie en eensaamheid
Handré Brand
Menings
"Eensaamheid en sosiale isolasie is aanverwante, maar terselfdertyd ook afsonderlike konstrukte. Eensaamheid is die subjektiewe ervaring van ’n gebrek aan betekenisvolle persoonlike verhoudings, terwyl sosiale isolasie verwys na die fisiese afwesigheid van sosiale kontak(te). Dus kan ’n persoon geïsoleer wees, maar nie noodwendig eensaam voel nie, of eensaam voel selfs met gereelde sosiale kontak."
|
 |
Oekraïne se bloed in ons brood
Cornelius Henn
SêNet-briewe
"Geen kant was hul hand in onskuld nie. Rusland het imperiale nostalgie en magsuitbreiding nagestreef. Die Weste het die konflik gebruik om sy eie militêre en finansiële posisie te versterk. Dít is nie die oes waarvoor ons saai nie."
|
 |
Will deporting illegal foreigners benefit the economy? | Wie wen as buitelandse werkers weggaan?
Johan Fourie
Opinion (26 Junie 2026)
"We have little solid proof that foreign workers are the reason South Africans cannot find jobs, or that removing them would open those jobs to anyone else. What economics can speak to with more assurance is the other side of the ledger: the measurable consequences of acting on the anger." | "Ons het egter min bewyse dat buitelandse werkers wel die rede is waarom Suid-Afrikaners nie werk kry nie, of dat hul verwydering daardie poste vir iemand anders sal oopmaak. Wat ons wel beter kan meet, is wat gebeur wanneer daardie woede in beleid omgesit word."
|
Veldsoirée 2026 is om die draai: 24–26 Julie |
 |
Die gedetailleerde program
LitNet
Etienne van Heerden Veldsoirée
Hier is die finale, gedetailleerde program van die Etienne van Heerden Veldsoirée wat binnekort in Nxuba/Cradock in die Oos-Kaapse Karoo plaasvind.
**Al die gesprekke is GRATIS.**
|
 |
Video-uitnodiging: Veldsoirée
Menán van Heerden
LitNetKanaal op YouTube
Jy is genooi: interessante gesprekke met skrywers, akademici en kenners, bakkies, koppies, kaggels en aalwyne. Kyk hierdie kort videotoer deur Menán van Heerden van wat jy te wagte kan wees. Kom gesels, debatteer en luister saam. Kom ervaar die "veld" in "Veldsoirée". |
 |
Bespreek nou vir die Veldsoirée
Izak de Vries
Etienne van Heerden Veldsoirée
"Die gesprekke is interessant en dikwels uitdagend, maar die omgewing maak dit moontlik om te vra, te verskil en te gesels. Wat meer is, doodgewone mense sit met elke sessie langs geleerdes en bekendes. Almal luister saam, almal gesels saam. Ons eet saam en les bes vind baie interessante diskoerse ook ná die amptelike verrigtinge in die kroeg plaas."
|
Neem deel aan die ATKV-Skryfskool by die Veldsoirée |
Riglyne vir LitNet Akademies-navorsers |
 |
Skeppende KI se uitdagings en oplossings vir akademiese vaktydskrifte
Burgert A Senekal
Universiteitseminaar
"Dit is ’n uitdaging vir vaktydskrifte om KI-geskepte manuskripte te identifiseer, omdat die betroubaarheid van die tydskrif op die spel is. Dit is egter nie genoeg om op die integriteit van skrywers te vertrou of hulle te laat verklaar wanneer hulle KI-hulpmiddels ingespan het nie, want in enige stelsel waar ’n vorm van geldelike beloning aan uitsette gekoppel is, sal mense ’n kortpad na sulke uitsette vind."
|
 |
Die etiese gebruik van KI vir akademiese skryfwerk: ’n literatuuroorsig met behulp van NotebookLM
Burgert A Senekal
Kunsmatige intelligensie | Artificial intelligence
"Hierdie artikel gebruik KI in die vorm van Google se NotebookLM om ’n breë oorsig oor die etiese en onetiese gebruike van KI vir akademiese skryfwerk te verskaf, soos gegrond in ’n groot hoeveelheid akademiese literatuur oor die onderwerp. Die fokus val op akademiese skryfwerk wat aan vaktydskrifte voorgelê word, nie studente se werkstukke nie, alhoewel dit ook betrekking op laasgenoemde het."
|
 |
Harte in harmonie deur Felicia Snyman: ’n resensie
Louise Viljoen (JBay)
Resensies
"Die storie word perfek saamgebind met verwysings na twee bekende liedjies waarna die lesers kan gaan luister en só hul emosionele belewenis selfs nog ’n rukkie langer kan uitrek."
|
 |
Waar stories begin: in gesprek met James Fouché
Stefaans Coetzee, James Fouché
Skrywersonderhoude
"Vir hom gaan die gevaar nie daaroor dat rekenaars beter sinne gaan skryf nie; hy wonder wel hoe ’n toekoms gaan lyk sonder mense wat droom."
|
Op die redakteur se lessenaar |
 |
Museums is kosbaarder as korale
Maryke Roberts
Reisgogga
"Vanjaar se tema was 'Museums wat ’n verdeelde wêreld verenig'. Dit beklemtoon museums se potensiaal om as brûe oor kulturele, sosiale en geopolitieke gapings op te tree en sodoende dialoog, begrip en vrede wêreldwyd te bevorder."
|
 |
ATKV-Crescendo Goud – Divas in Afrikaans: waar herinneringe weer begin sing
Leon Botes
Musiek
"Daar is oomblikke wat ’n mens onverwags terugneem na ’n tyd wat jy gedink het lankal verby is. Nie omdat jy doelbewus onthou nie, maar omdat ’n stem, ’n melodie of ’n enkele liriek herinneringe wakker maak wat stilweg onder die oppervlak gelê het. Só ’n ervaring was ATKV-Crescendo Goud – Divas in Afrikaans wat verlede Saterdag by Daisy Jones-teater by Summerhill-landgoed op die planke was." Leon Botes skryf oor hoe hy dit beleef het.
|
 |
Die Motorrepubliek se padkaart
Braam Peens
Motors
Braam Peens skryf oor motors, omdat elke rit oor allesbehalwe motors gaan. Hierdie blad neem jou na nog motorleesgenot.
|
 |
Meer as net ’n spieël: ’n refleksie oor drie dramas
Dianne Du Toit Albertze
Teater
"Die gebed van ’n halfmens, Joshlin: meer as ’n naam en Laaitie mettie biscuits is elkeen ’n aanklag op ons gesamentlike gewete as ’n nasie. Want teater bestaan nie alleenlik vir ontvlugting en plesier nie, en glo my dit lê ook in die kepe en plooie van hierdie stories. Teater is meer as net ’n spieël. Dit is ’n reminder daaraan om te voel, die absolute noodsaak aan meegevoel, meelewing en medemenslikheid."
|
 |
Die volgende graf
Edna Tolmay
Poësie
"Die duiwe koer.
Ek kyk na die klippe.
Ek wonder hoe dit lyk in ’n kis."
|
 |
Professor Van Wyk
Hannes Stander
Poësie
"Professor Van Wyk (érg verstrooi)
Raak verloof aan Hanna du Toit"
|
 |
Klaas Vakie
Catherine Janse van Rensburg
Poësie
"Al dood die kers
Gryp ek die laaste sandkorrel
Na droomland"
|
 |
Moeders is goddelik
Cornelius Henn
Poësie
"’n Nuwe geslag wat rein opstaan.
In haar oë sien ek ’n seën helderder as al my mislukkings"
|
 |
Op die modderpad
Nato Zondagh
Fiksie
"Ewe skielik begin die bakkie se gat gevaarlik swaai. Ek sien al hoe sit ons vas en hoe moet ek my skoene en kouse uittrek en my broekspype oprol. As die bakkie eers in die slootjie aan die kant van die pad beland, is daar pêrre."
|
Iets vir almal: LitNet se nuwe WhatsApp-kanale |

Konklusie of gevolgtrekking? Kontradiksie of teenstrydigheid?
LitNet Akademies wil navorsers graag help om meer gespierde Afrikaans te skryf. |
|