Waar kom Afrikaans vandaan? Wie het dit die eerste keer gepraat? Moet Kaaps gestandaardiseer word? Onderwysers wat insae het in die onderrig van Afrikaans se variëteite, neem asseblief kennis: Die navorsers wil graag van julle hoor!

'n Omvattende navorsingsprojek, die Projek oor Variasie in Afrikaans (ProVARIA), is twee weke gelede geloods om die variëteite van Afrikaans te dokumenteer en hulpbronne oor die niestandaardvariëteite meer toeganklik te maak. Hierdie projek se doel is om juis die volle omvang van die wonings van Afrikaans beter uiteen te sit en te verteenwoordig.

"Die feit dat dowes hulle stryd voortgesit het om SAGT nasionaal as ampstaal erken te kry, impliseer dat al die vanaf 1996 toegekende regte en voorregte skynbaar nie gerealiseer word nie. Of verampteliking die antwoord op sodanige versuim is, bly ’n ope vraag. Horende Suid-Afrikaners het tot hiertoe nog nie veel gesien van die land se ander amptelike tale benewens Engels nie."

"Musikant en TV-ster Keabetswe Mamosadi, meer algemeen bekend as KB, maak haar verskyning in die reeks in 2017. Haar karakter was nie veronderstel om veel Afrikaans te praat nie, maar KB het vir meer Afrikaanse dialoog gevra. 'I have studied Afrikaans and I feel confident about my abilities, but for me it is more about showing that Afrikaans and black culture are not from different worlds and can co-exist.'"

"Ons doel met die projek was om ’n veilige ruimte te skep waar die gesprek oor taal verruim kon word en waar deelnemers hulle sienings en ervarings van taal en taalidentiteit op ’n meelewende manier met mekaar kon deel. In hierdie ruimte kon hulle saam sowel as van mekaar leer, en in die proses beter toegerus word om potensiële struikelblokke te hanteer wat met taal- en kulturele aspekte in hulle onderskeie gemeenskappe verband hou."

"Our intention with the project was to create a safe space within which to reframe the discussion about language, where participants could share their views and experiences of language and language identity with one another in a compassionate manner. In this space they could learn together as well as from one another, in the process becoming better equipped to deal with potential barriers related to language and cultural aspects in their respective communities."

"Vi som is televisie en entertainment ’n comfortable plek om annie slaap te raak, vi som issit ’n plek om wakker te raak met ’n vengeance. Ek is oud genoeg om vi sure te wiet dat ek wil niks te doen met players innie media of entertainment industry wattie contribute tot mense se consciousness nie."

"Omdat die heelal al verder en vinniger besig is om uit te dy, laat dit vrae oor die aard van swaartekrag se effek op die kosmos. Dit is soos om ’n voorwerp in die lug op te gooi en dit versnel al hoe vinniger en vinniger. Die oorsaak van die versnelling – donkerenergie – laat kundiges steeds kopkrap."

"Is daa nie dokters binne Mzansi wat hom kon treat ie? Soe ek wil wiet wat hy makee wat soe bad is lat ôse eie dokters it ie kan treat ie. Wan as ôs medical services ie goed genoeg is vi hom ie, hoeko wôd it an ôs afgesmee? Hoekô gan djulle landyt pleks van fix wat hiesa norag is?"

"Gaan gryp ’n kinderboek en verkyk jou aan die prente. Verdiep jou in die storie en karakters. Dit is waar die genot van ’n lekker storie lê. Dit is die aangrypende karakters wat ’n boek met jou laat praat."

"Dieselfde mense wat vir jou sê: 'God het jou lief', sal in dieselfde asem vir jou sê: 'Jy gaan hel toe, want reënboog.' Snaaks hoe hulle nooit die Bybel aanhaal wanneer mense voor hulle spek eet nie, want dit word ook mos verbied."

"We gain a certain understanding of Victorian classrooms at home and abroad, during the colonial period and after. We also learned of the contemporary cultures of neoliberal kitchens in neoliberal cities, and by implication, of many universities, their purposes of higher education and coercive relations of governance and management."

"Die kriminalisering van volwasse, vrywillige en konsensuele seks, insluitend die kommersiële uitruil van seksuele dienste, is onversoenbaar met die mensereg op persoonlike outonomie en privaatheid."

"As daar omstredenheid was, het Johan pa gestaan. As daar eer uitgedeel is, het Johan rojaal daardie eer op ander gesprinkel. In talle onderhoude prys hy die vryskutters en sy lojale span medewerkers."

Johan is aanvanklik as boekeredakteur by Taalgenoot aangestel, waarna hy die assistentredakteurspos beklee. Johan dien sedert die middel van 2016 as redakteur van Taalgenoot en onder sy leierskap is hierdie publikasie verskeie kere bekroon.

"Ek hoop daar wag vir jou ’n Vespa in die hemel, Johan. Kry jou eendag daar, dan gaan ons vir ’n koffie. Gepraat daarvan, die hemel gaan nooit weer dieselfde wees nie. Die aarde ook nie."

’n Oorsig van LitNet en Voertaal se berigte oor die oorlog in Oekraïne. | An overview of LitNet’s and Voertaal’s articles on the war in Ukraine.

"Literacy in the indigenous African languages is, needless to say, crucial. For, without literacy in the languages of the masses, science and technology cannot be culturally owned by Africans. Africans will remain mere consumers, incapable of creating competitive goods, services and value-additions in this era of globalisation."

Lees LitNet se eerste Nama-artikel (met Afrikaanse weergawe): "Maar vir my was ek Nama. Niks anders. En ek’t in my gevoel dat my Nama-wees net so belangrik is. Dit was my identiteit. My taal."

"Op donderdag 13 juni 2023 overhandigde Ena Jansen, emeritus-hoogleraar Zuid-Afrikaanse letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam, tijdens een intieme bijeenkomst in het Zuid-Afrikahuis in Amsterdam twee onderscheidingen van de Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns onderscheidingen aan theoloog Johann Beukes en bibliothecaris Corine de Maijer."

"Suid-Afrika het die afgelope week die vierde land in Afrika geword wat Gebaretaal as amptelike taal erken, nadat president Cyril Ramaphosa Woensdag die Wetsontwerp op Gebaretaal onderteken het."

"Die aankondiging dat Poetin nie meer die beraad sal bywoon nie, volg te midde van ’n hofsaak wat deur die DA aangevoer is om duidelikheid te kry hoe die regering ’n arrestasiebevel vir Poetin moet uitvoer indien hy wel volgende maand in Suid-Afrika sou aankom vir die Brics-beraad."

"Duisende kommentare en besware teen die wet is deur die publiek ingedien tydens ’n landwye openbaredeelnemingsproses. Dit blyk nou dat die portefeuljekomitee oor basiese onderwys nie al die verslae ontvang het nie en dit dus nie behoorlik sal kan oorweeg wanneer die wet deur die komitee bespreek word nie."

"Dit kan die terugkeer beteken van Msholozi se onheilspellende oorlogdans en strydlied ('Umshini wami') en sy gêgêgê-koggellaggie."

"Waarom sou enige iemand in die middel van die winter opruk na Makhanda, ’n universiteitsdorpie in die Oos-Kaap? Hier is ’n paar redes waarom jy en jou gesin dalk vir die volgende wintervakansie julle motor moet pak en ’n Oos-Kaapse draai moet gooi. Dit mag dalk meer bekostigbaar wees as wat jy dink."

"Dis Key Largo, Tavernier, Plantation Key, Islamorada, Layton, Vaca Key, Duck Key, Layton en Big Pine Key wat soos Hollywood-filmstelle weerskante van die pad op ons wag."

Die volgende Orde van den Prince-byeenkoms is ’n boekbekendstelling met gespreksleier Azille Coetzee en skrywer Annemarié van Niekerk by SASNEV op Saterdag 5 Augustus 2023.

"Nie net lig die roman die onkunde rondom nierskenking uit nie, maar dit plaas ook die regsraamwerk oor orgaanskenking in ’n alledaagse konteks wat met lesers kan resoneer."

In LitNet Akademies se SteedsDink-video’s vertel Afrikaanse akademici van die interessante navorsing waarmee hulle besig is.

In hierdie eerste video van ’n drieluik gesels Willie Burger oor sy liefde vir literatuur en sy loopbaanreis.

In deel twee en deel drie, wat hierna volg, vertel hy oor sy navorsingsreis; nuwe maniere van vertel; postmodernisme; poststrukturalisme en die werk van Karel Schoeman.

Grade 10 and Grade 11 learners from the Western Cape and KwaZulu-Natal can expect first-hand experience of real workplace opportunities in various industries, such as retail management, recycling, finance, healthcare, data analytics, event planning, hospitality, engineering, architecture, building management, and more. These immersive experiences provide valuable insights of which learners may not otherwise be aware.

Begin van die kwartaal! LitNet se video’s kan jou help. Kyk na hierdie video’s op LitNet se YouTube-kanaal – en teken sommer ook in!

Hier is al die gratis studiemateriaal vir skole wat op LitNet beskikbaar is, gelys volgens graad.

"[The Copyright Amendment Bill] will do inestimable damage to our law of copyright and related areas. Perhaps worst of all, if made law, they will cause immense harm to the very people they purport to be assisting, namely the authors, the composers, the artists and generally the creative persons who seek to produce new and better works and make a livelihood from doing so."

"Die verbinding van kreatiewe en sakevaardighede is noodsaaklik vir skrywers in die moderne landskap. Aspirantskrywers moet nie net meesterlike woordkunstenaars wees nie, maar ook skerpsinnige entrepreneurs. Deur hierdie dubbele rol te omarm, kan skrywers met vertroue die veranderende uitgewersbedryf trotseer, geleenthede benut en hul volle potensiaal as suksesvolle skrywers verwesenlik."

Onafhanklike outeur Francine Beaton, wat voortaan haar boeke onder die drukkersnaam Fleur Publishing sal uitgee, deel haar ervaringe en insigte oor die selfpublikasiebedryf. Sy het gekies om die selfpublikasierigting te neem nadat sy besef het dat die tradisionele publikasieproses te lank neem.

"Dit bevat fassinerende stories, boeiende karakters en prikkelende insigte, op ’n meesterlike wyse in die struktuur van die roman geïntegreer."

"Die verhaal is ’n tienermisterie en avontuur met ’n gotiese ondertoon, uitgebeeld deur die geïsoleerde dorp, hekse en donker woude, alhoewel die verhaal nooit werklik skrikwekkend of donker is nie."

"It is a beautiful, flowing work that echoes both the serenity and tempestuous character of the ocean."

"I realised the characters, incidents and interactions were all derived from real-life experiences – you just cannot make that *insert swear word here* up. From the first sentence I was right back there in a government hospital."

"Die tempo van die slim bedinkte plot is con brio, met die onortodokse hoofkarakter wat haar in een onverwagte, ontstellende situasie, gebeurtenis of konfrontasie na die ander vasloop, terwyl sy probeer om die sterftes en moorde te ontrafel."

"It is difficult to read about all the injustice that accrued and how some missionaries were funded by slavery, but it is also a beautiful story about people who were able to see beyond race, culture, beliefs and societal status."

"Almal sien die wêreld, maar dit is die een wat 'n alternatiewe aspek raaksien, wat in menseverhoudinge die ongewone of onverwagte opmerk en wat dan natuurlik aan die waarneming gestalte wil gee, wat aan die skryf raak. Of aan die skilder gaan, nie om 'n fotografiese beeld te kan weergee nie, maar om juis daardie unieke skakering van kleur of lyn vas te vang."

"Elke dag moet ’n geestesgesondheidsdag wees ..."

"And maybe A place to call home might have been produced by my subconscious, trying to work through that grief. They say absence makes the heart grow fonder, and leaving Howick made the life I lived there just so vivid. In many ways the story of my Egyptian geese is the story of my life."

"The ability to see ourselves in our myths allows us to be critical of ourselves and the world as we know it. This encourages us to envision a better world, in which we too are better versions of ourselves in our interactions with one another. At the root of it all are empathy and transference."

“I was inspired to write this story after reading about the Aversion Project, a medical torture programme in South Africa during apartheid which identified gay soldiers in the South African Defence Force and forced them to submit to ‘curing’ their homosexuality. The doctor in charge later fled to Canada.”

The first volume is already being shared by school children in South Africa. They choose sketches from the revues of the 1980’s and give them life. ... Volume Two could raise similar questions for readers with humour, surprises and the enjoyment of the Mandela years. No wonder it was being launched on Madiba Day 18 July 2023.

Die drie-week-residensie sluit in: retoerkaartjies na Gqeberha (Port Elizabeth), indien nodig, vervoer tussen die lughawe en Somerset-Oos, ’n gerieflike, eie "kamer met ’n uitsig", die Stigting se inwonende sjef se heerlike maaltye en onbeperkte toegang tot die internet.

The residency includes return tickets to Gqeberha (Port Elizabeth), if needed, transport between the airport and Somerset East, a comfortable "room-with-a-view" of your own, housekeeping services and delicious meals prepared by the Foundation’s resident chef.

Sutherland se Louwhuis en -museum en die ATKV-Skryfskool bied ’n poësiewerkswinkel aan. Bernard Odendaal, Afrikaanse digter, digkunskenner en voormalige direkteur van die ATKV-Skryfskool, sal op Vrydagmiddag 18 Augustus en Saterdagoggend 19 Augustus 2023 ’n poësiewerkswinkel op die Roggeveldse plaas Klipkraal buite Sutherland lei.

Hier is die boeke wat gedurende hierdie week op die redakteur se lessenaar beland het.

Jannike Bergh gesels met Jaco van der Merwe oor Bittereinder se laaste optrede, sy betrokkenheid by Woordfees vanjaar en musikale samewerkings om na uit te sien. Hulle gesels ook oor die kreatiewe proses, oor om te skep en om te rou. “The journey is the destination,” soos hy sê.

"Oppiekitaar is ’n konsert vir oud en jonk, enigiemand wat lief is vir Afrikaanse woordkuns en vindingryke harmonieë."

Kom word deel van hierdie onvergeetlike ervaring! Bespreek nou. | Book now to share in this unforgettable experience!

Die koste om hierdie skryfskool by te woon, beloop slegs R350, en dit sluit alle kursusmateriaal in. Wat meer is, hierdie R350 gee ook aan deelnemers gratis toegang tot al die gespreksessies tydens die veldsoirée.

Aardklop Aubade is reeds gevestig as ’n tuiste vir die bevordering van Suid-Afrikaanse klassieke musiek. Ons skep met trots ’n platform vir musici om voor gehore in die Jakarandastad op te tree.

René Niewoudt is op die punt om alles te verloor. In ’n oomblik van impulsiewe waansinnigheid besluit sy om bo-op die dak van haar huis te klim. Daardie einste huis waar sy haar hele getroude lewe al bly, die huis waar sy en haar man nesgeskop het, waar hulle hul kinders grootgemaak het … Wat het haar besiel?

History will be made in many respects when the sounds of newly commissioned music specially composed for Solo Symphony fill the NG Church building in Riebeek-Kasteel on 20 August 2023. For the first time – with Solo Studios 2023 – a full symphony orchestra (the Winelands Philharmonic Orchestra) and the local Steelband, which has become an institution over the last 25 years for performing at events, will be played in this building.

Vanjaar se feesprogram, aangebied in die Klein Karoo van Donderdag 3 tot Sondag 6 Augustus, vervleg ’n reeks ervarings met musiek deur van Suid-Afrika se voorste klassieke musici, wat nie net geleenthede bied om die kunstenaars te leer ken nie, maar ook boekgesprekke, kunsuitstallings, ’n historiese wandeltoer en heerlike kos- en wynervarings insluit.

Die Theuns Jordaan Tribute-konsert word vroeg in 2024, op Saterdag 6 Januarie vanaf 19h00 by die DHL Stadion in Kaapstad aangebied. LitNet gee 3 x 2 kaartjies weg na hierdie konsert.

"is dit jý, my lief,
wat jou vuiste
vir my vrese bol
en jouself
keer op keer
oor my disillusies wreek"

"Van verdrae tussen potte
van koper en klei
kan niks anders as skerwe
en duike oorbly."

"In dié heilige katedraal
speel God orrel
oor Sy skeppingsverhaal
en laat my beker van geluk oorborrel."

"In die kleurvolle skemerlig ry Josef met sy silwer fiets terug na sy huis op die Punt. Dit is donker toe hy by die huis instap."