|
|
- ISSN 1995-5928 - Ingesluit LitNet Akademies
|
|
Nuusbrief 1067
12/09/2025
|
Krities Afrikaans
|
LitNet: ’n Fluitjieblaser sterf |
 |
|
Samesteller: Mike Bolhuis
Uitgewer: Naledi
ISBN: 9781067234621
Valskermbataljon-verhale is stories van moed, deursettingsvermoë, gevaar, humor, vasbyt en verlies wat die leser by tye laat regop sit, glimlag en ook diep laat nadink.
|  |
|
 |
Wat sê Bettina? Is korrupsie-ontbloting doodsake?
Bettina Wyngaard
Rubrieke
"Op Vrydag 5 September is die likwidasieprokureur Bouwer van Niekerk helder oordag in sy kantoor doodgeskiet. Daily Maverick en Moneyweb berig dat Van Niekerk ten tye van sy dood in die proses was om die likwidasie van NTC Global Trade te hanteer."
|
 |
Die stand van Afrikaans
Freek Robinson, Annelise de Vries
Onderhoude
Verskeie inheemse Suid-Afrikaanse tale is reeds volwaardige akademiese tale, maar wat van Afrikaans? Naas Engels was Afrikaans vir lank die enigste ander akademiese taal, maar talle dink dat ons agteruitboer. Annelise de Vries gesels met Freek Robinson.
|
 |
Rassisme in Suid-Afrika vra vir ’n multidimensionele benadering
Michael le Cordeur
Seminare en essays
"Wat wel duidelik is, is dat rassisme nie kleur ken nie. Aanvanklik was die kollig slegs op wit mense wat rassisties teenoor swart mense opgetree het, maar deesdae kom rassistiese insidente op alle vlakke van die Suid-Afrikaanse samelewing voor."
|
 |
The importance of oral history in southern African historiography
Mphuthumi Ntabeni
LitNet25-skrywersberaad
"Today, oral history is no longer a mere preliminary to written records; it is a paradigmatic epistemology capable of conveying grief, contradiction, cosmology and lived memory. It preserves what empire seeks to forget, affirming that memory and voice remain more enduring than ink."
|
 |
Naspers se 110 jaar – van pers tot Prosus
Lizette Rabe
Seminare en essays
"Wat lê dus voor vir Naspers/Prosus wat op soveel terreine met woord en daad 'waarde' en 'betekenis' vir so ’n groot persentasie van die wêreldbevolking ontsluit? ... Dalk die gunstelingverwysing van Bekker, naamlik die Darwinistiese diktum van wie oorleef, nie die sterkste is nie, maar die soepelste? Die een wat by verandering kan aanpas?"
|
 |
Sluipmoord
Francois Bekker
Elders gesien
"Hier is ’n man saam met wie ek nooit rondom ’n braaivleisvuur sou kuier nie. As liberale demokraat egter glo ek onwrikbaar aan vryheid van spraak. Die sluipmoord op Kirk is veragtelik. Enige suggestie van welbehae in sy dood is geheel en al onvanpas."
|
 |
Lekker mislei deur ons geskiedenis
Trisa Hugo
Elders gesien
"Hierdie ikoon van Kleinmond het hopeloos te min aandag (eintlik geen aandag nie) gekry in die geskiedenis wat opgeteken is van ons dorp."
|
 |
Sal ons ou vriende ooit vergeet?
Wannie Carstens
Elders gesien
"Dit is die natuurlike verloop van die lewe dat dit sal gebeur, maar dit is miskien tog nodig om te besef watter groot bydraes hierdie persone gelewer het en watter impak hulle op soveel vlakke gehad het."
|
 |
Whistleblowing: Athol Williams "in conversation with" Janet van Eeden
Janet van Eeden
Books and writers
(2021)
Janet van Eeden: "I tried to interview Athol Williams about his new book of poetry called Whistleblowing, but the timing was never quite right, as he was fearing for his safety. Therefore, I put together comments of my own and quoted from poems from his above publication to create a commentary, and also cited an earlier interview I did with Williams in 2012."
|
 |
Waaroor is die wêreld bekommerd?
Heindrich Wyngaard
Nuusvinke
"Wanneer jy in ag neem dat al drie hierdie faktore – werkloosheid, inkomsteongelykheid en toenemende maatskaplike onstabiliteit – op Suid-Afrika van toepassing is, behoort rooi ligte te begin flikker."
|
 |
EFF dien wetsontwerp in om alkoholadvertensies te verban
Jean Oosthuizen
Voorblad
"Die komende maande sal deurslaggewend wees om te bepaal of Suid-Afrika die pad van strenger regulering sal volg, in ooreenstemming met globale gesondheidsaanbevelings, en of ekonomiese belange weer eens die oorhand sal kry."
|
 |
Leesimpressie: De Kaapkolonie door AD Aarts
Erik van den Bergh
Literatuur
"Grondige studie over de economische betekenis van de Kaap voor de VOC en over slavernij. Welke goederen importeerde en exporteerde de Kaap? Nadruk ligt op de periode 1700–1795. Traditionele beeld waarbij de Kaap vooral als verversingsstation voor passerende schepen werd gezien is achterhaald."
|
 |
Raise a glass to leopard conservation
Maryke Roberts
Reisgogga
"Leopard’s Leap has become a household name, famous not just for its incredible wines, great food and family-friendly atmosphere in Franschhoek, but also for its innovation, responsible farming and admiration for the local nature and landscapes that so powerfully inspire both its winemaking process and its wines."
|
 |
Boomplantweek kry dieper betekenis vanjaar
Maryke Roberts
Reisgogga
"Suid-Afrika se Nasionale Boomplantweek – wat vanjaar sy 80ste bestaansjaar vier en van 1 tot 7 September 2025 gehou word – het op min plekke vanjaar só ’n diep betekenis as op Stellenbosch, Suid-Afrika se tweede oudste dorp en beslis die een met die meeste én oudste bome."
|
 |
Persverklaring: Eerste Diktee vir Afrikaans
Voertaal
SASNEV
Die eerste Diktee vir Afrikaans is vir graad 10- en 11-leerders. Die Nederlandse Taalunie stel drie groot pryse beskikbaar: R3 000 vir die wenner, R2 000 vir die naaswenner en R1 000 vir die leerder wat derde eindig. Slegs die eerste 60 inskrywings word aanvaar, ’n maksimum van drie leerders per skool. Skryf dus onmiddellik in om teleurstelling te vermy.
|
 |
Hier is die deelnemers aan vanjaar se Kommadagga-slypskool en -residensie
LitNet
Slypskole
Die Jakes Gerwel Stigting bied, in vennootskap met Huisgenoot en LitNet, ’n mentorskapprogram aan belowende opkomende kortverhaalskrywers. Die skrywers sal onder leiding van ons bekwame mentor, Fourie Botha, digter, ervare uitgewer van gerekende skrywers en literêre agent, tydens die residensie aan kortverhale skaaf.
|
 |
Graad 7: Lewenswetenskappe-toets en memorandum, kwartaal 3
LitNet
Notas, toetse en vraestelle
Is jy in graad 7 en leer julle in hierdie kwartaal se Natuurwetenskappe van energie? Maak jou skoenveters vas en hardloop na Rouxlyn Botha se gratis voorbereidingsvraestel en memorandum toe. Nadat jy hard daarvoor gewerk het, sal jou punte van hierdie toetsreeks jou gemoedstemming sommer ’n energieke hupstoot gee.
|
 |
Persverklaring: 5de SAS-simposium
LitNet
Akademies en skole
Die Departement Afrikaans en Neerlandistiek, Universiteit van Wes-Kaapland bied vanaf 10 tot 11 Oktober 2025 die 5de SAS-simposium aan. Onder die skrywers wat reeds hul deelname bevestig het, is Antjie Krog, Bettina Wyngaard, Diana Ferrus, Elias P Nel, Gaireyah Fredericks, Jeremy Vearey, Jolyn Phillips, Lynthia Julius, Valda Jansen en Willem Fransman jr.
|
 |
Life is ’n biets: ’n onderhoud met Faeed Amardien
Naomi Meyer, Faeed Amardien
Skrywersonderhoude
"Dalk was Leo net created om mense te wys dat enige iets possible is. Is soes ieman wat jy onmoet in jou liewe – is sometimes net vi ’n kot tydjie, but die engagement is impactful. Maybe it was the case with Leonardo."
|
 |
Afrikaanse resensies en boekgesprekke in Augustus 2025
PEN Afrikaans
PEN Afrikaans
Hier is PEN Afrikaans se oorsig van Afrikaanse resensies wat in Augustus 2025 verskyn het en digitaal beskikbaar is. Daar is ook skakels na boekbesprekings of -gesprekke en voorlesings wat op die radio of TV uitgesaai is.
|
 |
Marius Crous (1965–)
Erika Terblanche
ATKV|LitNet-Skrywersalbum
"Die vreugde van poësie is juis daarin geleë – die waarneem, die opteken, die vlugtige deel met ander." Lees meer oor die lewe en werk van Marius Crous in die ATKV|LitNet-Skrywersalbum, saamgestel deur Erika Terblanche.
|
 |
Roslynne Toerien in Gqebera
Izak de Vries
Boeke en skrywers
"’n Saal vol kinders jok nie. Selfs die klein outjies wat ek dopgehou het, sou rondskuif, maar hulle het beslis die storie gevolg en wou baie graag die vrae beantwoord wat sy elke nou en dan gevra het."
|
 |
Nasionale Boekweek 2025: Michelle Cooper se kinderboekkeuses
Michelle Cooper
Boeke en skrywers
Die Uitgewersvereniging van Suid-Afrika (UVSA) moedig Suid-Afrikaners aan om Nasionale Boekweek 2025 te vier. Naomi Meyer het ’n paar kinderboekuitgewers om hul boekkeuses gevra. Hier is Michelle Cooper van NB-Uitgewers se kinder- en jeugboekhoogtepunte van die week.
|
 |
Nasionale Boekweek 2025: Miemie du Plessis se kinderboekkeuses
Miemie du Plessis
Boeke en skrywers
"Ek wil Jaco Jacobs se prenteboek My stem kan vreemde dinge doen uitlig. Dit het ontstaan as ’n liriek vir ’n laerskoolkoor van Bloemfontein en ek het toe vir Jaco gevra of ek ’n prenteboek daarvan kan maak. ... Al is ek so bekend met die boek se teks, raak ek steeds bewoë wanneer ek dit lees. Die boek gaan egter oor baie meer as koorsang. Koorsang is slegs een van die wyses waarop kinders hul stemme kan laat hoor."
|
 |
Open Book Festival 2025: an overview
Diane Awerbuck
Books and writers
"To make sense of things for yourself and then for others is a joyous burden, the purpose of many of these writers’ professional lives. They write for collective repair. We owe these diplomats a debt we cannot repay, except by buying their books. Reading their books. Talking about them. One audience member who attended every panel she could, commented quietly to me, 'Note to self: Be like them.'"
|
Op die redakteur se lessenaar |
 |
Pareltjes uit Amsterdam: "Josephine Baker: ’n lewe van weerstand"
Johan Allers
Leefstyl
Oudkorrespondent Johan Allers woon al vir langer as drie dekades in Amsterdam. Nou afgetree, spring hy gereeld op sy fiets op soek na nuwe en ou pareltjes uit Amsterdam. In die volgende video in hierdie reeks besoek hy die Nederlandse Weerstandsmuseum om die uitstalling "Josephine Baker: ’n lewe van weerstand" te besigtig.
|
 |
Skermgreep: The roses – ’n filmresensie
Leon van Nierop
Film
"Terwyl jy lag, voel dit of jy ’n bord Daisy de Melcker insluk. Dis lag met ’n kreun en ’n geskokte uitroep. Hierdie rolprent is een groot bloosplesiertjie (guilty pleasure). Die lag bly nooit ver agter die skok nie."
|
 |
Momentum Aardklop 2025: ’n onderhoud oor Trou
Yolanda du Toit, Corlea Botha, Mel die Storieverteller
Aardklop
"Trou handel oor ’n reeks waarnemings oor spesifiek Afrikaanse troues en die feesvieringe daarrondom. Gehore kan uitkyk vir interessante staaltjies waarby hulle sal kan aanklank vind en dan natuurlik ook lekker saamsing en dans op DJ Mieliestronk se Top-5 troue tunes."
|
 |
Musical review: Chicago
Jessica Smith
Lifestyle and entertainment
"Their dynamic was hugely entertaining. Both actresses pulled off their character arcs in a way that made the fast-paced drama feel as though it had months’ worth of emotions and events packed into minutes on stage."
|
 |
Winterapologie
Jacques Boshoff
Poësie
"As teenpool en troos:
ek gee jou bloulugdae"
|
 |
Sneldriftig
Hannes Stander
Poësie
"Sneldriftig penetreer die weduwee Viljee
die mistige kus langs die vloedende see"
|
 |
180 grade
Anton van Rensburg
Poësie
"Die driehoek van Sy liefdeswet,
My God, my naaste, ek,
word in my boek een reguit lyn:"
|
 |
Sal ons
Daan de Swardt
Poësie
"Sal daar nog klere van daai dae
aan ons hangers hang"
|

Konklusie of gevolgtrekking? Kontradiksie of teenstrydigheid?
LitNet Akademies wil navorsers graag help om meer gespierde Afrikaans te skryf. |
|