Can’t see this mail? Click here to view it online

- ISSN 1995-5928 - Ingesluit LitNet Akademies

 

Nuusbrief 964

25/08/2023


  Krities Afrikaans

LitNet: Jou renoster

Pasverskyn

Leë blikkies vol liefde

Samesteller: Fiona van Kerwel
Uitgewer: Tafelberg
ISBN: 9781776073153

’n Eerste Addisionele Taal-kortverhaalbundel vir die Senior Fase
’n Splinternuwe bundel met kortverhale vir leerders in graad 7 tot 9! Onder andere is daar werk van Jeremy Veary, Jan van Tonder, Carina Stander, Diana Ferrus, EKM Dido, Derick van der Walt, Elrien Scheepers en Allison Matroos opgeneem. Die aanslag is perfek vir klasgebruik met woordelyste, ’n kort opsomming van elke verhaal en ’n biografie van die skrywer, asook vrae en aktiwiteite na afloop van die lees.

Akademies en skole

Die soektog na ’n middeweg in die bekamping van wildmisdaad: ’n blik op bestaande reguleringsmaatreëls en die integrasie van aanvullende oplossings

Inge Snyman
LitNet Akademies (Regte)

"Wildmisdaad word allerweë beskou as een van die oorsake van biodiversiteitsverlies, en juis daarom verleen internasionale en nasionale beleidmakers voorrang aan dié kwessie op omgewingsagendas."

Die soektog na gasbronne in Suid-Afrikaanse gebiedswaters: ’n omgewingsregsperspektief

Carmen Franco, Willemien du Plessis
LitNet Akademies (Regte)

"Owerhede het dus die verantwoordelikheid om te verseker dat omgewingsimpakte wat gedurende gasverkenning, -eksplorasie en -produksie-aktiwiteite kan voorkom, op ’n holistiese en geïntegreerde wyse tydens elke fase van die aktiwiteit se lewensiklus beheer of verminder word."

Kruislinguistiese en -kulturele vroeë kommunikasie-intervensie: die geleefde ervaringe van spraak-taalterapeute

Mariëtte Botha, Berna Gerber
LitNet Akademies (Opvoedkunde)

"Die aanleer van die versorger se taal was die strategie wat deur die meeste van die terapeute aangewend is. Een deelnemer het verskeie idees gedeel rakende haar benadering tot die aanleer van die versorger se moedertaal en verduidelik hoe dit haar verhouding met die versorger positief beïnvloed het ..."

’n Model vir ’n slimfoontoepassing vir Afrikaanse uitspraak in ’n gemengde-leer-en-onderrigprogram (deel 3 van ’n drieluik)

Jaydey Sass, Elbie Adendorff
LitNet Akademies (Opvoedkunde)

"Hierdie artikel is die derde artikel wat verslag lewer oor ’n navorsingstudie wat deur die eerste skrywer vir ’n doktorale studie onderneem is. Die eerste artikel behels die uiteensetting van die navorsingsmetodologie, terwyl die tweede artikel die teoretiese begronding is van ’n gespelifieerde uitspraaktoepassingsmodel vir Engelssprekende studente wat Afrikaans as ’n vreemde taal aanleer deur middel van ’n taakgebaseerde benadering. In dié opvolgartikel plaas ons die fokus op die model waarop ’n gespelifieerde uitspraaktoepassing ontwerp kan word."

ChatGPT: Vriend en vyand in die Geografie-vakdidaktiek-klaskamer? Implikasies vir die praktyk

Christa van Staden
LitNet Akademies (Opvoedkunde)

"Alhoewel die groei buitengewoon is, het ChatGPT se kuberbrein die aandag van akademici wêreldwyd getrek omdat dit geleenthede vir akademiese oneerlikheid kan skep."

Die kopskuif om onderwys se toekoms te verseker

Jean Oosthuizen
SA Skoleseminaar | Schools Seminar

"Daar bestaan ’n dringende behoefte aan vernuwing wat betref nuwe onderwysmetodes en oplossings om onderwys se toekoms te verseker. ’n Groep deskundiges en opvoeders het verlede Donderdagaand tydens ’n gesprek wat deur die Vriende van Afrikaans (VVA) en die Afrikaanse Onderwysnetwerk aangebied is, besin oor moontlike kopskuiwe wat nodig is om die noodsaaklike vernuwing binne die onderwysstelsel ’n werklikheid te maak."

Onderwyshulp en leesbegripstrategieë 7: Die maak van afleidings

Johan Anker
Skole

"Die Covid-pandemie, twee jaar se min skoolkontak waar van die leerlinge tot 65% skooldae misgeloop het, en negatiewe sosio-ekonomiese toestande het hul tol geëis."

Graad 7: Wiskundevraestel en -memo, derde kwartaal

LitNet
Notas, toetse en vraestelle

"As jy vanjaar in graad 7 is, weet jy dat ’n refleksie nie altyd ’n weerkaatsing beteken nie (behalwe as jy ’n Afrikaans-toets skryf). Laai hierdie gratis oefentoets deur Lee-Ann West af, oefen begrippe soos refleksies en translasies ... en jou rapportpunte vertaal sommer van 'goed' na 'uitstekend'."

Wiskunde met LitNet gratis op YouTube beskikbaar

LitNet
Notas, toetse en vraestelle

Begin van die kwartaal! LitNet se video’s kan jou help. Kyk na hierdie video’s op LitNet se YouTube-kanaal – en teken sommer ook in!

Indeks: notas, toetse en vraestelle

LitNet
Notas, toetse en vraestelle

Hier is al die gratis studiemateriaal vir skole wat op LitNet beskikbaar is, gelys volgens graad.

Uit die argief

Wildmisdaad: ’n konseptuele definisie

Inge Snyman
LitNet Akademies (Regte) (2023)

"Die voorgestelde definisie van wildmisdaad dui verder aan dat sodanige misdaad met ander ernstige verwante misdade soos dokumentbedrog, geldwassery, belastingontduiking en korrupsie verband hou. Met die eerste oogopslag lyk dit of dié interpretasie nie deel uitmaak van die konsep van wildmisdaad binne die Suid-Afrikaanse konteks nie."

Boeke en skrywers

LitNet Akademies-resensie-essay: Decima deur Eben Venter

Linda Roothman
Resensies

"Mites word gewoonlik geskep om sodoende kommentaar te lewer op ’n werklike gebeurtenis. Só is die karakter van Decima geskoei op ware verhale van renosterstropery om die voortdurende stryd in die bewaring van skaars spesies te belig."

Persverklaring: kortlyste vir vanjaar se kykNET-Rapport-resensiepryse 2023 bekend

LitNet
Boeke en skrywers

Die kortlyste is bekend gemaak vir vanjaar se kykNET-Rapport Boekresensent van die Jaar-pryse waarmee erkenning gegee word aan uitnemende Afrikaanse resensies wat in 2022 verskyn het. Die kortlyste is saamgestel uit nagenoeg 80 resensies wat op ’n verskeidenheid platforms verskyn het.

Wake up, this is Joburg by Tanya Zack and Mark Lewis: a book review

Chris Heymans
Books and writers

"There is rich nuance in Tanya Zack’s flowing, sensitive narrative and Mark Lewis’s striking photography. The stories they tell are deeply human and individualised, yet cleverly interwoven within Johannesburg’s broader racial, social and economic anomalies."

Omkoopbaarheid en ons demokrasie, ’n lesersindruk van Our poisoned land deur Jacques Pauw

Barend van der Merwe
Lesersindrukke

"Hoe koalisies in die nasionale lekgotla gaan uitspeel in die toekoms, is ’n saak waaroor ’n mens nog maar slegs kan bespiegel op dié stadium, maar indien die munisipaliteite enige aanduiding is, dan moet ons onsself dalk gereedmaak vir onstuimige vaarwaters."

Confrontation deur Kirsty Steinberg: ’n lesersindruk (Deel 1)

Estelle Kruger
Lesersindrukke

"Die verteller neem die leser op ’n sensitiewe wyse op ’n reis van intense belewing om empatie te kry met die pynlike emosionele ervarings van hierdie verskynsel van genderdisforie."

Op soek na Paul Celan langs die Boekowina-meridiaan

Eben Viktor
Boeke en skrywers

"Joodse skrywers bly glo in Boekowina as ’n spesiale kreatiewe ruimte. Oostenryk-Joodse letterkunde bereik ’n hoogtepunt juis in die tydperk tussen die oorloë. Tot laat in die dertigs verskyn daar nog nuwe digbundels deur Joodse digters in Tsjerniftsi, vol voorbeelde van florerende liriese bydraes in Duits."

Still beating: reflecting on heart attacks and writing in the City of Gold

Mike Boyd
Books and writers

"I listen to Johannesburg move around me, and I wonder how she is still able to act like nothing is wrong. When that is all I can see. Why she is not angry. I’m tired of being angry."

laatnageilande: ’n onderhoud met Marlise Joubert

Nini Bennett, Marlise Joubert
Skrywersonderhoude

"Omdat ek meestal laat in die nag skryf en die isolasie soos ’n eilandstilte skerper begin ervaar het, het die titel spontaan na vore gedring."

Troula Goosen en die Sproetebessies: ’n onderhoud

Maryke Roberts, Troula Goosen
Skrywersonderhoude

"Vandag nog, wanneer ek vir kinders en jongmense vra watter genres hulle die meeste geniet, is rillers, avontuur-, spannings- en speurverhale, asook spookstories nog altyd hoog op die lys. Ek geniet dit dus om die jong lesers oor hulle skouers te laat kyk en die ganglig saans aan te los."

Oor blou melkskommels en zombies: Izak gesels met René van Zyl

Izak de Vries, René van Zyl
Skrywersonderhoude

"Ek moet byvoeg, my eie dogters het op skool altyd sulke interessante aksie-avontuurverhale van oorsese skrywers gelees. Dit het my frustreer dat hulle nie Afrikaans wil lees nie. Dit het half ’n missie van my geword om iets te skryf wat selfs hulle, met hul kreatiewe verbeelding, sou wou lees. Iets anders."

Short.Sharp.Stories anthology Fluid: interview with Keith Oliver Lewis, author of "Blue Boy Lagoon"

Karina Magdalena Szczurek, Keith Oliver Lewis
Books and writers

"These characters are fictional, but they are also a quilt of real memories. With this story, I tried my best not to create archetypal characters or fall into the stereotypes that burden coloured characters in the media. I wanted to show these boys with all of their complexities, faults and facets. I believe that these are the things that make us human."

Short.Sharp.Stories anthology Fluid: interview with Lerato Moletsane, author of "Pink baloon trousers"

Karina Magdalena Szczurek, Lerato Moletsane
Books and writers

"When I saw the Short.Sharp.Stories call for submissions, I thought it would be a great idea to take a break from writing my memoir and stretch my imagination a bit, a welcome distraction from my reality."

Short.Sharp.Stories anthology Fluid: interview with Bridget Pitt, author of "Paper Nautilus"

Karina Magdalena Szczurek, Bridget Pitt
Books and writers

"Storytelling has always been a way of making meaning of our lives, and of processing what has happened to us, individually and collectively. Many of the traditional stories that have been passed down orally, that are still passed down in some communities, emerged through processing traumatic events that the family or community had experienced."

Wilma Stockenström (1933–)

Erika Terblanche
ATKV|LitNet-Skrywersalbum

"Elke oomblik is mens, en wat mens is, is ’n daad en is onherroeplik."

Botha oorhandig debuutdigbundel aan NALN

Vriende van NALN
Elders gesien

"Dominique Botha het saam met haar man, Adi Enthoven, broer André en ouers, Andries en Sandra Botha, heerlik by NALN gekuier."

Persverklaring: Finaliste van ATKV-Woordveertjies bekend

LitNet
Boeke en skrywers

Die ATKV bekroon jaarliks met hul Woordveertjies-toekennings uitsonderlike prestasies rondom die Afrikaanse woord. Vanjaar is geen uitsondering nie en die ATKV sit graag ’n veer in die hoed van skrywers vir hul uitsonderlike pennevrugte, toewyding en kreatiwiteit.

Boekbekendstelling: The Cape Muslim Vernacular deur Mogamat Alexander | 26 Augustus 2023, Kaapstad

LitNet
Afrikaanse Taalmuseum en -monument-portaal

Sybrandus Adema: "Alexander brei ook uit op sy hartstog vir Arabies-Afrikaans – algemeen aanvaar as die eerste geskrewe vorm van die taal en ten nouste gekoppel aan gesproke Maleis-Afrikaans – met talle voorbeelde en transkripsies asook sy voorstelle vir die ‘vermiste’ moderne Afrikaanse klanke."

Persverklaring: Program van die twaalfde Tuin van Digters op 15 en 16 September 2023 in Wellington

LitNet
Boeke en skrywers

Die gewilde Tuin van Digters-fees, wat oor die jare gevestig is as die Tuiste van die Afrikaanse digkuns in Suid-Afrika (en die wêreld!), vind op Vrydag 15 en Saterdag 16 September 2023 vir die 12de agtereenvolgende jaar by die Breytenbach Sentrum in Wellington plaas.

Slypskole

LitNet’s Kommadagga workshop with the Jakes Gerwel Foundation and Huisgenoot: an interview with Thabiso Mahlape

Naomi Meyer, Thabiso Mahlape
Slypskole

"So many stories have already been told; some may be the same as what you want to tell, but how well a writer manages to make it new is important to me. And then the first paragraph: this is where an author ought to show off their writing."

Op die redakteur se lessenaar

Op die redakteur se lessenaar: 19 tot 25 Augustus 2023

LitNet
Op die redakteur se lessenaar

Hier is die boeke wat gedurende hierdie week op die redakteur se lessenaar beland het.

Nou op Voertaal

Tweespraak van Yves T’Sjoen met Eben Venter: "Aan die vrese het egter niks verander nie"

Yves T'Sjoen, Eben Venter
Literatuur

"Ek het vir ’n lang ruk van my skrywerslewe aan Afrikaans as skeppingstaal vir my romans vasgehou. Ek gebruik opsetlik die woord 'vasgehou', want ek wou my lojale Afrikaanse lesers béhou en bly respekteer."

Groter Brics sal namens helfte van die wêreldbevolking praat

Jean Oosthuizen
In het nieuws

"Sowat die helfte van die wêreld se bevolking sal van volgende jaar af in die internasionale Brics-forum verteenwoordig word. Dit volg nadat leiers van die Brics-groep besluit het om nog ses lande uit te nooi om by hul alliansie aan te sluit."

Suid-Afrika rol die rooi tapyt uit vir Rooi-China

Jean Oosthuizen
In het nieuws

"Nadat Xi Maandagnag by die OR Tambo Internasionale Lughawe in Johannesburg aangekom het, is hy verwelkom met ’n kulturele sang- en dansoptrede asook ’n militêre parade deur die Suid-Afrikaanse Nasionale Weermag."

Nederland kry ’n nuwe politieke party

Jean Oosthuizen
In het nieuws

"In Nederland is die nuweling in die politieke skrum, die konserwatiewe politikus Pieter Omtzigt se Nuwe Maatskaplike Kontrak, beslis ’n party om dop te hou."

Suid-Afrikaners draai die rug op Eskom

Jean Oosthuizen
In het nieuws

"Eskom se eie data toon dat huishoudings en besighede ’n geraamde 4 400 MW fotovoltaïese sonkrag (FV) op die dak geïnstalleer het, wat volgens onafhanklike energie-ontleders dubbel die sonkragkapasiteit is wat onder Eskom se vier bodvensters verkry is. Hierdie merkwaardige prestasie is in net een jaar behaal."

Pak jou tas: Lissabon

Maryke Roberts
Reizen

"Ek gaan soek veel eerder die beste plek in Lissabon, Portugal om dit te gaan eet. Met beurtkrag en elektrisiteit só duur, belê ek eerder in ’n vliegkaartjie."

Menings

Apatiese kiesers kan Suid-Afrika red, mits hulle stem

Freek Robinson, Pieter Groenewald
Onderhoude

Freek Robinson sê kenners dink 35% van die stemme is ’n meer haalbare totaal vir hierdie groep partye. Die 51% waarop gehoop word, sou dan ’n hersenskim wees. Pieter Groenewald sê dit is hoekom die apatiese kiesers moet wakker skrik. Die ANC regeer tans met slegs 27% van die kiesers se steun, al het hulle meer as 50% van die setels in die parlement.

Die goeie nuus van grondhervorming

Gerrit Rautenbach
Seminare en essays

"PALS laat jou op ’n nuwe manier oor grondhervorming dink – grondhervorming wat ekonomiese groei, werkskepping, voedselsekerheid en sosiale harmonie bevorder. Dis eenvoudig die regte ding om te doen."

Beyond the age of demagogues

Mphuthumi Ntabeni
Opinion

"It is a common thing in the South African political scene, approaching elections, that every political party takes its campaign line mark from the Economic Freedom Front (EFF) to jumpstart the race – by a rowdy form of political assertion. This usually takes a form of its cultish leader, Julius Malema, igniting the tinder by doing something deliberately controversial, like singing the 'Kill the Boer' song."

Beyond Brics optics

Mphuthumi Ntabeni
Opinion

"Brics must be more of a foundation for economic growth with equal partners, and not be another cause for global political insecurity. The colonial mentality we resent from the West we shall not tolerate from the East either."

Wat het skaak en transregte met mekaar te doen?

Bettina Wyngaard
Rubrieke

"Nou mag transgender vroue vir minstens die volgende drie jaar, of hoe lank hierdie belaglike ondersoek ook al duur, nie in die vroueliga deelneem nie. Wat die ondersoek behels, is boonop ook onseker. Gaan hulle nou die omtrek van vroue se koppe meet teen dié van mans? Gaan hulle die grootte en massa van vroulike breins bepaal en daarvolgens afleidings maak oor hoe die brein funksioneer?"

Die landskap van die psalms

Cas Vos
Seminare en essays

"'n Besinning oor die landskap van die psalms lei vanself na die vraag van die oorsprong van die psalms. Die verdere vraag wat beantwoord moet word, is watter soort psalms in die landskap voorkom."

Angie Oeh | “Rus sag, my fellow Moot-kind,” skryf Peach van Pletzen

Peach van Pletzen, Jannike Bergh
Elders gesien

"Die lewe is brutal maar dis ook beautiful. Nes jy Angie. Jy was ’n flikker, ’n beam vir die misfits en ons het jou gesien. Jy het seker gemaak van dit. Jy het die wêreld gegryp en jy het jou merk gemaak."

Leefstyl

Between war and reconciliation, an engagement with Ukraine through film, a war diary and poetry

Joseph Koetsier
Film

"The downing of Malaysian Air flight MH17 on 17 July 2014, which took the lives of 283 passengers and 15 crew members, started a trail of discoveries through Eastern-European poetry."

kykNET Silwerskermfees 2023: ’n onderhoud oor Die tragiese saak van Pamina Vermaak

Naomi Meyer, Annie Klopper
kykNET Portaal

"Destyds toe ek die idee vir die storie gekry het – en dis nou al ’n paar jaar gelede – het ek dit voor my geestesoog as ’n fliek gesien afspeel. Maar in daardie stadium het ek nog geen benul van draaiboekskryf gehad nie en besluit toe om dit as roman te skryf, want dit was eenvoudig makliker."

Toyota US Woordfees 2023: ’n onderhoud oor Spierwit blues en Hennie Aucamp se dagboeke

Naomi Meyer, Izak de Vries, Albert de Vos
Toyota US Woordfees

"Hennie Aucamp is vir my nie net ’n uitstekende skrywer nie, maar ook ’n filosoof. Sy kortverhale is baie meer as blote fiksie; dit is studies van die menslike psige ook."

Die program | The programme: Etienne van Heerden Veldsoirée, 22–24 September 2023

LitNet
Etienne van Heerden Veldsoirée

Christi van der Westhuizen, Hein Willemse, Imke van Heerden, Paul Murray, Malcolm Hacksley, Linda Roothman, PP Fourie, Luan Staphorst, Pedro Tabensky, Luvuyo Wotshela en Tembeka Ngcukaitobi gaan by die Etienne van Heerden Veldsoirée wees. Bespreek nou!

ATKV-Skryfskool by vanjaar se Etienne van Heerden Veldsoirée

LitNet
Etienne van Heerden Veldsoirée

Daar is nog enkele plekke oor vir digters wat wil inskryf vir die ATKV-skryfskool in Cradock. Ons prosaskryfskool is uitverkoop!

Programma Festival voor het Afrikaans 2023 bekend

LitNet
NeerlandiNet

Het Festival voor het Afrikaans is een tweejaarlijks festival dat als doel heeft het Nederlandse en Vlaamse publiek te laten kennismaken met de rijkdom van de Afrikaanstalige cultuur. Deelnemers zijn onder meer Antjie Krog, Stef Bos, Adriaan van Dis, Amanda Strydom, Ronelda Kamfer, Babs Gons, Frazer Barry, Dean Balie, Marlo Minnaar en de Klimaatdichters | 24–26 november, theater De Regentes, Den Haag

Persverklaring: Laaste week om programvoorstelle vir KKNK 2024 in te dien

LitNet
KKNK

Kunstenaars en kreatiewe skeppers en denkers het nog een week om programvoorstelle vir die 28ste KKNK in te dien. Slegs aanlyn voorstelle wat teen die sluitingsdatum van Vrydag 25 Augustus ingedien is, word oorweeg.

Persverklaring: ’n Gospelkonsert | Press release: A gospel concert

LitNet
Afrikaanse Taalmuseum en -monument-portaal

Vang gees by Taalmonument met ’n spirituele sangfees. | Catch the spirit at Taalmonument with a festival of sacred songs.

Nuwe skryfwerk

Wishes beyond glory

Joseph Koetsier
New writing

"I wish you the open heart that brings the truth and love to all mankind,
beyond any political blocks and false leagues.
Only the free flow of borderless wisdom!"

Fariseër

Karin Walker
Poësie

"wat sou dit baat
’n vinnige gebed
by die aanskoue
van sy lyk"

Ons was al in Suidwes

Willem de Swyger
Poësie

"toe breyten vêr van ons
930 myl suidoos
in die stad van goud
in die stad van bloed
en van uitbuiting
sy goue ode geskryf het"

Moeder van Kileen

Melt Botes
Fiksie

"Bokant haar troon Jupiter bo die horison uit en vul die ganse ruimte. Die alomteenwoordige matriarg. ’n Gerusstellende teenwoordigheid, die wakende moeder. Maar vandag is iets anders. Nee, iets is verkeerd. Probeer Jupiter haar aanspreek, haar waarsku?"



Konklusie of gevolgtrekking? Kontradiksie of teenstrydigheid?
LitNet Akademies wil navorsers graag help om meer gespierde Afrikaans te skryf.

KONTAK

litnet@litnet.co.za

021 887 0212


© 2023 LitNet. Alle regte voorbehou | All rights reserved