|
|
- ISSN 1995-5928 - Ingesluit LitNet Akademies
|
|
Nuusbrief 944
06/04/2023
|
Krities Afrikaans
|
Sagie se storie
Skrywer: Jan van Tonder
Uitgewer: Human & Rousseau
ISBN: 9780798183635
Die storie van Sagie, seun van die Klein-Karoo, wat oor soveel jare heen in soveel harte gekruip het, word eindelik hier in een band klaar vertel. Van begin tot einde. Is Sagie het die eerste keer in 1987 verskyn, Is weer Sagie in 2013, en nou, tien jaar later, verskyn die slot in dié besonderse trilogie: Sagie is. |
 |
|
 |
Kopiereg, billike gebruik en kunsmatige intelligensie
Catrina Wessels, Naomi Meyer, Izak de Vries
Kunsmatige intelligensie | Artificial intelligence
Verskeie taalmodelle, waaronder ChatGPT, kan deesdae teks genereer op aanvraag. En verskeie toepassings, waaronder DALL·E en Midjourney, kan kunswerke skep. Waar laat dit gewone mense met die vraag oor kopiereg? Hoe raak hierdie nuwe tegnologie publikasies soos LitNet?
|
 |
Laat die gemeenskap saamstaan
Freek Robinson, Jacques Swanepoel
Onderhoude
Freek Robinson gesels met Jacques Swanepoel oor ’n inisiatief in die Waterberg om die hele gemeenskap by ’n streek se herstel te betrek ten tye van ’n natuurramp of selfs ’n scenario soos die totale ineenstorting van Eskom. Hoe en waar kry ons water? Hoe voer ons diegene wat honger is? Hoe bekamp ons misdaad?
|
 |
Die gewaande Suid-Afrikaanse wonderwerk: tyd vir bestekopname
Koos Malan
Seminare en essays
"Al die redes vir die uitbundige uitgelatenheid van bykans 30 jaar gelede oor die Nuwe Suid-Afrika wat die wêreld so gaande gehad het, het verdwyn: die 'beste grondwet in die wêreld'; die reënboognasie; gelykheid; menseregte en demokrasie."
|
 |
’n Reaksie op Gerda Odendaal se lesing tov die herstandaardisering van Afrikaans
Tom McLachlan
Menings
"Is dit hoegenaamd (finansieel of taalkundig) haalbaar om ’n handboek in ’n niestandaardvariëteit te skryf en te publiseer, of dieselfde handboek in die standaardvariëteit plus een vir elke ander variëteit? En indien ’n leerder sy/haar skoolloopbaan grotendeels in ’n niestandaardvariëteit sou deurloop, hoe raak dit sy/haar naskoolse lewe in byvoorbeeld tersiêre studie of die wêreld van werk en loopbane?"
|
 |
Oekraïne: Berigte te velde
LitNet
Menings
’n Oorsig van LitNet en Voertaal se berigte oor die oorlog in Oekraïne. | An overview of LitNet’s and Voertaal’s articles on the war in Ukraine.
|
 |
Kunsmatige intelligensie: Kan ’n bot die Hertzogprys wen?
Jean Oosthuizen
Menings (2023)
"Wat sal gebeur as kinders KI gebruik om vir hulle kreatiewe opstelle en gediggies en dinge te skryf? Ek dink dit is die meer onmiddellike probleem waarmee ons sit. Die eerlikheid van jonger skrywers en kinders. Dit sal dalk nog ’n rukkie (’n paar jaar?) neem voordat ons uitgewers en beoordelaars van groot toekennings gefnuik kan word."
|
 |
Om ’n mens na te boots
Herman Wasserman
Menings (2023)
"Gaan die kletsbot beter essays kan skryf as professore? Gaan KI oneerlike studente help om plagiaat te pleeg? Wat is die implikasies van ChatGPT vir die joernalistiek en die publiek se vertroue in die nuusmedia?"
|
 |
Die uniekheid van die menslike denke
Danie Strauss
LitNet Akademies (Geesteswetenskappe) (2010)
"Ons weet dat stoflike dinge, plante, diere en die mens van mekaar verskil – maar die vraag is: In watter opsigte? Tradisioneel, en selfs vandag nog, word die uniekheid van die mens in die aard van denke, rasionaliteit en begripsvorming gesoek."
|
 |
Nierassige denke in die Afrikaanse leefwêreld
Zimitri Erasmus (vertaal deur Andries du Toit)
OuLitNet
"Daarom skaar ek my by diegene wat argumenteer dat die uitdaging nie is om die verlede uit te wis nie, maar eerder om dit te erken – en om die patrone van die verlede nie te herhaal nie."
|
 |
"Kan daar iets goeds uit Afrika kom?"
Christi van der Westhuizen
OuLitNet (2006)
"Só ’n vraag steek my dwars in die krop, omdat mens nooit hoor dat gevra word of iets goeds tog eendag uit Europa of die VSA sal kom nie."
|
 |
Prisma of reënboog? Suid-Afrika deur ’n Graviaanse lens
Jeanette de Klerk-Luttig
Menings (2018)
"Zuma en Ramaphosa is heeltemal verskillend bedraad en die kontras tussen die twee is in werklikheid die kontras tussen die rooi en die groen waardememe. Ongelukkig is die konsekwensies wanneer die Grondwet geminag word (blou) nie duidelik uitgespel nie en vir die massa mense wat hoofsaaklik in pers en rooi funksioneer, is ons groen Grondwet te wollerig."
|
 |
Bot deur Carien Smith: ’n resensie
Dewald Koen
Resensies
"Smith draai nie doekies om nie en ontbloot sonder skroom die moontlikheid van ’n toekomstige Suid-Afrika waarin iets soos beurtkrag as onbenullig afgemaak sal word vergeleke met ’n distopiese samelewing wat moontlik ons daaglikse realiteit kan wees."
|
 |
Internasionale Kinderboekdag 2023: De Wet Hugo se limeriek
De Wet Hugo
Boeke en skrywers
Internasionale Kinderboekdag is op 2 April gevier. Naomi Meyer het ’n paar kinder- en jeugboekskrywers gevra om prettig op dié belangrike datum te reageer. De Wet Hugo skryf: "’n Seun van die Kaap, Dylan Dreyer, wil niks weet van lees nie; hy weier ..."
|
 |
Internasionale Kinderboekdag 2023: Maretha Maartens se "Daar was ’n laaitie"
Maretha Maartens
Boeke en skrywers
Internasionale Kinderboekdag is op 2 April gevier. Maretha Maartens reageer met ’n rympie op dié belangrike datum: "Dwarsdeur die pandemietyd het hy gelees en gelees / en hy kon weggaan na enige plek waar hy wou wees: in ’n ruimteskip of vegvliegtuig se stuurkajuit / in ou koning Arthur se kasteel en weer daaruit ..."
|
 |
Melt Myburgh (1967–)
Erika Terblanche
ATKV|LitNet-Skrywersalbum
"Skrywers is die hekwagters en morele hoeders van ’n samelewing, die tussengangers wat vrae vra namens dié wat antwoorde soek."
|
 |
Press release: 2023 Commonwealth Short Story Prize shortlist announced
LitNet
Books and writers
Twenty-eight outstanding stories have been shortlisted by an international judging panel for the world’s most global literature prize. The stories range from fables to family dramas, tackling a range of themes and topics from violence and war to environmental damage, from love and loss to unexpected friendships.
|
Op die redakteur se lessenaar |
 |
Aantekeningen in een Krog carnet
Yves T’Sjoen
Actueel
"Dames en heren, hier is Plunder. Nu al durf ik het boek te rekenen tot de canon van de Afrikaanse lyriek. Niet alleen omdat de auteur hardnekkige taboes doorbreekt, maar omdat zij met haar eigengereide stem en stijl een discours ontwikkelt dat elke lezer van de sokken blaast en in een ontnuchterende spiegel de kwetsbaarheid van het zelf en de planeet laat zien."
|
 |
Recensie: De revolutie van Pelle door Conny Braam
Hendrik-Jan de Wit
Literatuur
"De roman De revolutie van Pelle van Conny Braam is een drieluik. Er staan drie generaties vrouwen centraal: Keet Pelle, haar dochter Grada Pelle en haar kleindochter Conny Braam. Al draagt de laatste in de roman de naam Lena; ze wordt hier overigens nooit mee aangesproken."
|
 |
Saligheid op die savannavlaktes van Namibië
Maryke Roberts
Reizen
"Om agtuur in die oggend aan die oorvloeirand van die swembad te hang en te sien hoe ’n swaeltjie vir ’n millisekonde sy bekkie in vlug vol water skep of ’n bloedrooi naaldekoker se lyfie te sien patrone maak op ’n spieëlgladde oppervlak is vrede."
|
 |
Burgerlike samelewing is oorwinnaars in die energiekrisis
Jean Oosthuizen
In het nieuws
"Die ramptoestand wat Cyril Ramaphosa in Februarie tydens sy staatsrede aangekondig het, sou deur die Organisasie teen Belastingmisbruik (Outa) en Solidariteit in die hof betwis word. Die regering het Woensdag die aftog geblaas en die handdoek ingegooi nog voordat die saak in die hof kon draai."
|
 |
Korrupsie bly ’n probleem in Suid-Afrika
Jean Oosthuizen
In het nieuws
"Dit is nie nou die tyd om die voet van die versneller te neem wanneer dit kom by die bekamping van korrupsie nie. Die burgerlike samelewing moet sy stem dik maak om die stryd teen korrupsie te help versterk en aandring op aanspreeklikheid deur openbare amptenare."
|
 |
Iranse oorlogkepe in Kaapstad kan tot sanksies lei, waarsku VSA
Jean Oosthuizen
In het nieuws
"Suid-Afrika se vriendskapsbande met lande soos Rusland en Iran en hulle militêre teenwoordigheid aan die Suid-Afrikaanse kus is besig om die wenkbroue van sy Westerse bondgenote al hoe meer te laat lig. Enkele weke nadat ’n Russiese oorlogskip ten spyte van wye veroordeling deur kundiges, diplomate en aktiviste in Kaapstad se hawe vasgemeer het, het twee Iranse oorlogskepe verlede Vrydagoggend ook by die hawe aangekom."
|
 |
Graad 5: Wiskunde-vraestel en memo, tweede kwartaal
LitNet
Notas, toetse en vraestelle
Is jy in graad 5 en hou jy nog lekker vakansie? Hierdie gratis vraestel en memo deur Lee‑Ann West kan jou help om jou werk van verlede kwartaal te hersien of om vroeg volgende kwartaal met vyfsterwiskunde weg te spring.
|
 |
Persverklaring: NATi Jong Sterre-program vir opkomende toneelskrywers
LitNet
Suidoosterfees
Die Jakes Gerwel Stigting, in medewerking met NATi en Kunstekaap, nooi toneelskrywers uit om aansoek te doen vir die vyfde jaarlikse Jong Sterre-program. Hierdie unieke geleentheid vir toneelskrywers skop af met drie weke se mentorskap in toneelskryf, gevolg deur produksie-ontwikkeling en uitvoering tydens die Suidoosterfees van 2024.
|
 |
Persverklaring: Hoog aangeskrewe Die moeder kom Baxter toe
LitNet
Teater
Die moeder (oorspronklik The Mother) is ’n boeiende portret van leënessindroom deur die bekroonde dramaturg Florian Zeller, wat ook The Father geskryf het. Die rolprentweergawe van The Father het Oscars vir beste akteur (Anthony Hopkins) en beste draaiboekverwerking gewen.
|
LitNet | STAND: Teaterresensieslypskool | Theatre review workshop |
 |
Wie is ek, Ma?
Reinet de Waal
Fiksie
"Ek sukkel om te slaap vanaand. Sus doen moeite om my tuis te laat voel, maar haar beddens was nog altyd te hard en haar komberse pof te veel. Ek is nie ondankbaar nie, maar ek slaap beter op die plaas, Ma."
|
 |
My kinderparadys
Delia Rossouw
Poësie
"Ek wil jou nog gaan wys,
Waar God se liefde soos blomme pryk …"
|
 |
Kaal-werf
Zebulon Kochk
Poësie
"Want oestyd is baie skraal
Brak tot in die wortelstok
En verskroeid na bowe"
|
 |
Verpulpte trane
Anzé Bezuidenhout
Poësie
"verby die rooiligarea
waar toeters hiet en gebied
tot diep in die ghetto’s
waar hulle getrou
nog die barmitswa vier"
|

Konklusie of gevolgtrekking? Kontradiksie of teenstrydigheid?
LitNet Akademies wil navorsers graag help om meer gespierde Afrikaans te skryf. |
|